ျမန္မာ မူးယစ္ေဆး တိုက္ဖ်က္ေရး အကဲစမ္းမႈေတြ ရင္ဆိုင္ေနရဆဲ

မီး႐ိႈ႕ဖ်က္ဆီးရန္ ျပင္ဆင္ထားသည့္ ဖမ္းဆီးမိ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား။ ဇြန္ ၂၆၊ ၂၀၁၆။ (EPA/NYEIN CHAN NAING)
မီး႐ိႈ႕ဖ်က္ဆီးရန္ ျပင္ဆင္ထားသည့္ ဖမ္းဆီးမိ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား။ ဇြန္ ၂၆၊ ၂၀၁၆။ (EPA/NYEIN CHAN NAING)
မူးယစ္ေဆး၀ါး ဆုိင္ရာ မူ၀ါဒေတြ ျပင္ဆင္ဖို႔ ျမန္မာ အစိုးရသစ္က စတင္ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ မူးယစ္ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္မႈတိုးလာတဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တိုင္းရင္းေဒသ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြေၾကာင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး တိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ အဓိက အတားအဆီး တခုျဖစ္ေနသလို ႏုိင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရး မူ၀ါဒေၾကာင့္လည္း မူးယစ္ကုန္ကူးမႈေတြကို ရွာေဖြ ဖမ္းဆီးမႈေတြမွာ အားနည္းလာရတယ္လို႔လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႔က ေထာက္ျပပါတယ္။ မသိဂၤ ီထုိက္ စုစည္းတင္ျပထားပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ မူးယစ္ေဆး၀ါးဆိုင္ရာ မူ၀ါဒေတြ ျပင္ဆင္ဖို႔ ျမန္မာ အစိုးရနဲ႔ ကုလ သမဂၢ ကုလသမဂၢ မူးယစ္ေဆး၀ါးနဲ႔ ရာဇ၀တ္မႈ ႏွိမ္နင္းေရး အဖြဲ႔ UNODC တို႔ ပူးေပါင္းၿပီး စတင္ေဆာင္ရြက္ ေနၾက ပါတယ္။ ကုလသမဂၢ မူးယစ္ေဆး၀ါးနဲ႔ ရာဇ၀တ္မႈ ႏွိမ္နင္းေရး အဖြဲ႔ UNODC ဘက္ကေတာ့ မူးယစ္ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္မႈကို တားဆီးရံုတင္ မဟုတ္ဘဲ မူးယစ္ေဆး၀ါး သံုးစြဲမႈေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ပါ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ျမန္မာ တာ၀န္ရွိသူေတြကို တုိက္တြန္းပါတယ္။ မူ၀ါဒေတြ ျပင္ဆင္ေရး အတြက္ စတင္ ေလ႔လာ သံုးသပ္ေနတယ္လို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ မူးယစ္ေဆး၀ါး တားဆီးႏွိမ္နင္းေရး ရဲတပ္ဖြဲ႔ရဲ႕ ဌာနမွဴး ရဲမွဴးႀကီး ေဇာ္လင္းထြန္းက ေျပာပါတယ္။

“ခုေလာေလာဆယ္ မူးယစ္ေဆး၀ါး မူ၀ါဒေတြကို ျပန္ၿပီးေတာ့ ေလ့လာ သံုးသပ္ၿပီးေတာ့ မူးယစ္ေဆး၀ါး မူ၀ါဒေတြ ျပင္ဆင္ဖို႕ ေပါ့ေနာ္။ အဲဒါကုိ ကၽြန္ေတာ္ တို႕ စလုပ္ေနတာပါ ။ Government နဲ႕ UNODC ဆြဲထားတဲ့ program ေအာက္မွာ မူးယစ္ေဆး၀ါး တိုက္ဖ်က္ေရး ဆိုတာ တစ္ခုတည္းနဲ႕ မရဘူး။ အျခား သံုးစြဲမႈ ေလွ်ာ့ခ်ေရး က႑ေတြ၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး က႑ေတြ၊ ျပည္သူ႕ က်န္းမာေရး က႑ေတြ၊ ဒီ က႑ေတြနဲ႕ ေပါင္းစပ္ ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္ ဆိုတာ ေတြ ဒါေတြ။ Supply ကို control လုပ္တာ တစ္ခုတည္းနဲ႕ မရဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ Demand ကိုလည္း control လုပ္ရမယ္ဆိုတဲ့ အေနအထားမ်ိဳး။”

ကုလသမဂၢရဲ႕ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ အတြင္း ကမၻာ့ မူးယစ္ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္ သံုးစြဲမႈဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာကိုလည္း ကုလ တာ၀န္ရွိသူေတြ ေနျပည္ေတာ္မွာ တနလာၤေန႔က ရွင္းလင္းခဲ႔ၾကပါတယ္။ ျမန္မာ အပါအ၀င္ အေရွ႕ေတာင္ အာရွႏုိင္ငံေတြဟာ မက္သာဖက္တမင္း ေဆးျပား ထုတ္လုပ္သံုးစြဲမႈ တိုးလာၿပီး မူးယစ္ေဆးစြဲ တာေၾကာင့္ ကုသရသူေတြလည္း တိုးလာတယ္လို႔ အစီရင္ခံစာက ေဖာ္ျပပါတယ္။ မူးယစ္ေဆး၀ါး ဖမ္းဆီးရမိမႈကလည္း ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ အတြင္းမွာ ၄ ဆ တိုးလာခဲ႔ၿပီး ၿပီးခဲ႔တဲ႔ ၁၀ ႏွစ္ အတြင္း ျမန္မာပါ၀င္တဲ႔ ေရႊႀတိဂံ ေဒသမွာ ဘိန္း စိုက္ပ်ိဳးမႈက သံုးဆ ျမင့္တက္ လာခဲ႔တာပါ။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလည္း မူးယစ္ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္မႈေရာ၊ ဖမ္းဆီးရမိမႈေရာ တိုးလာတယ္လို႔ ျမန္မာ အစိုးရဘက္ က ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး တိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းေတြ မွာေတာ့ ျပည္တြင္း လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြေၾကာင့္ အတားအဆီး ျဖစ္ရတယ္လို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ မူးယစ္ေဆး၀ါး တားဆီးႏွိမ္နင္းေရး ရဲတပ္ဖြဲ႔ရဲ႕ ဌာနမွဴး ရဲမွဴးႀကီး ေဇာ္လင္းထြန္းက ေျပာပါတယ္။

“အဲေတာ့ အရင္းအျမစ္ေတြက ဘယ္မွာ အမ်ားဆံုး ေပါင္းစပ္ ေဆာင္ရြက္ေနလဲ ဆိုရင္ Armed conflicts ေတြရွိေနတဲ့ Armed groups ေတြရွိေနတဲ့ ဧရိယာထဲမွာ သူတို႕က သြားၿပီးေတာ့ Production site ေတြက သြားၿပီေတာ့ ရွိေနတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက ဒီလို Production ေတြ ျဖစ္ဖို႕ Investment လုပ္တဲ့ ေနရာမွာ Organized crime ေတြ ျဖစ္တယ္။ ဒီလို Organized crime ေတြကို ေဖာ္ထုတ္တဲ့ ေနရာမွာ အဲဒီ Armed conflicts ေနရာေတြမွာ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ အရင္းအျမစ္ေတြကို ေဖာ္ထုတ္တဲ့ ေနရာမွာ Armed conflicts area နဲ႕ Armed conflicts ဆက္စပ္မႈရွိတယ္။ ဒီ Conflict နဲ႕ပက္သက္လို႕ Conflict ေနရာေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ Law and enforcement မေရာက္ႏိုင္ဘူး။ မေရာက္ႏိုင္ေတာ့ ဒီမွာ ျဖစ္တဲ့ အရင္းအျမစ္ေတြ ၿဖိဳခြဲဖို႕ေပါ့။ အရင္းအျမစ္ရွိတဲ့ ေနရာေတြကို သြားၿပီးေတာ့ စံုစမ္းေထာက္လွမ္းဖို႕။ ၿပီးေတာ့ ဒီဟာေတြကို အေရးယူဖို႕ ကိစၥေတြမွာ ကၽြန္္ေတာ္တို႕ အခက္အခဲ ရွိတယ္။ ဒါကေတာ့ တားဆီးႏွိမ္ႏွင္းေရး ဘက္မွာ ရွိတဲ့ အခက္အခဲေတြပါ။ ေနာက္တစ္ခုက ဘာလဲ ဆိုေတာ့ မူးယစ္ေဆး၀ါးနဲ႕ Trade ကုန္သြယ္ေရး ဆက္ႏြယ္မႈေပါ့။ Trade ေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႕ Trade development နဲ႕ Trade policy ေတြအရ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ Economic ကို Growth ျဖစ္ဖို႕ အခ်ိဳ႕ Trade policy မွာ Restriction ေတြကို release လုပ္ရတာေတြ ရွိပါတယ္။ Restriction ေတြကို Release လုပ္လာတာနဲ႕ အမွ် ဘယ္မွာ အားနည္းလာလဲ ဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ Inspection မွာ အားနည္းလာတာေပါ့။ Inspection မွာ အားနည္းလာတာ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ဒီမူးယစ္ေဆး၀ါး Drug trafficking မွ မဟုတ္ပါဘူး။ Illegal trafficking ေပါ့။ Illicit trafficking ေတြ အားလံုးမွာ အဲဒီ ဂိုဏ္းေတြက ပိုၿပီးေတာ့ Advantage ရတာေပါ့။ ဒီ Trade ေတြရဲ႕ ေပၚလစီေတြ soft ျဖစ္လာမႈအေပၚမွာ သူတို႕ ပိုၿပီးေတာ့ Advantage ရလာတာေပါ့။ ဒီအတြက္ စိန္ေခၚမႈေတြက စစ္ေဆးတဲ့ ဟာေတြမွာ နဲ႕ trade ပက္သက္လို႕ ျဖစ္လာတယ္။ ”

တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြ အျပင္ ႏုိင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရး မူ၀ါဒေၾကာင့္ လည္း မူးယစ္ကုန္ကူးမႈေတြ၊ တရားမ၀င္ ကုန္သြယ္မႈေတြကို စိစစ္တာမွာ လစ္ဟာမႈေတြ ရွိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ မူးယစ္ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္မႈေတြက တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတြ ထိန္းခ်ဳပ္တဲ႔ ေဒသေတြမွာ အေျခစိုက္တာေၾကာင့္ ရန္ကုန္၊ မႏၱေလးတို႔လို ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ စိတ္ၾကြေဆးျပား သန္းနဲ႔ခ်ီ ဖမ္းဆီး ရမိမႈေတြရဲ႕ အဓိက လက္သည္ တရားခံေတြကို မေဖာ္ထုတ္ႏုိင္တာ လို႔လည္း ရဲမွဴးႀကီး ေဇာ္လင္းထြန္းက ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ကမၻာေပၚမွာ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္မႈက ကမၻာမွာ ဒုတိယ အမ်ားဆံုး အျဖစ္ ရပ္တည္ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာပါ၀င္တဲ႔ ေရႊႀတိဂံဘိန္းစိုက္ေဒသမွာ ခန္႔မွန္းေျခ ဘိန္းခင္း ဧကေပါင္း ၁ သိန္းခြဲေက်ာ္ ရွိေနၿပီး တကမာၻလံုးမွာ ရွိတဲ့ ဘိန္းစိုက္ခင္းေတြရဲ႕ ၂၂ ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။
VOA Burmese News
Labels:

Post a Comment

ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးလႈပ္ရွားမႈကို အေထာက္အကူျဖစ္ေစမည့္ ေထာက္ျပ ေ၀ဖန္ သံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို လာေရာက္ ေရးသားရင္ဖြင့္ႏိုင္ပါသည္။ လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္ကို အလြဲသံုးစားျပဳ၍ ရင့္သီးရိုင္းစိုင္း ရုန္႔ရင္းၾကမ္းတမ္းစြာ ေရးသားျခင္း၊ ညစ္ညမ္းစြာ ဆဲဆိုေရးသားျခင္း၊ ပုဂၢိဳလ္ေရး ထိခိုက္နစ္နာမႈရွိေစရန္ တိုက္ခိုက္ေရးသားျခင္း၊ အမ်ားျပည္သူ ဖတ္ ၾကည့္ နားဆင္ရန္ မသင့္ေလ်ာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ အေရးအသားမ်ား ေရးသားျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္းမ်ားကို လံုး၀ ခြင့္မျပဳပါ။ ..Face book button ေလးႏွိ္ပ္ၿပီးလည္း ေရးႏိုင္ပါတယ္

[blogger][facebook]

Author Name

Contact Form

Name

Email *

Message *

Powered by Blogger.