အေမရိကန္ ေသနတ္ ပစ္ခတ္မႈေတြ အေပၚ ျမန္မာႏြယ္ဖြားအခ်ိဳ႕ အျမင္


ဒါးလတ္စ္ၿမိဳ႕ ပစ္ခတ္မႈအတြင္း ေသဆံုးသြားသူမ်ား အတြက္ ျပဳလုပ္ထားေသာ ေအာက္ေမ့ဖြယ္ အထိမ္းအမွတ္ ေနရာကို ဂ်ဴလိုင္လ ၁၁ရက္ေန႕က ေတြ႕ရစဥ္။ ဓါတ္ပံု - (AP Photo/Eric Gay)
ဒါးလတ္စ္ၿမိဳ႕ ပစ္ခတ္မႈအတြင္း ေသဆံုးသြားသူမ်ား အတြက္ ျပဳလုပ္ထားေသာ ေအာက္ေမ့ဖြယ္ အထိမ္းအမွတ္ ေနရာကို ဂ်ဴလိုင္လ ၁၁ရက္ေန႕က ေတြ႕ရစဥ္။ ဓါတ္ပံု - (AP Photo/Eric Gay)

ၿပီးခဲ့တဲ့ သီတင္းပတ္အတြင္းက အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုမွာ လူျဖဴ ရဲအရာရွိေတြရဲ႕ ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ လူမည္း ႏွစ္ဦး ေသဆံုးၿပီး၊ လူမည္း တစ္ဦးရဲ႕ တုန္႕ျပန္ခ်က္ေၾကာင့္ လူျဖဴ ရဲငါးဦး ေသဆံုးခဲ့ရပါတယ္။ အခုလို ႏိုင္ငံအတြင္း လူမ်ိဳးေရး တင္းမာမႈေတြ တိုးလာတာနဲ႕ ပက္သက္လို႕ သမၼတ အိုဘားမားက တစ္ေယာက္နဲ႕ တစ္ေယာက္ အျပန္အလွန္ ေလးစားၾကဖို႕ တိုက္တြန္း လိုက္ ပါတယ္။ အခုလို ေသနတ္ ပစ္ခတ္မႈေတြနဲ႕ ပက္သက္လို႕ သေဘာထားအျမင္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ထြက္ေပၚေနရာမွာ ျမန္မာႏြယ္ဖြား အေမရိကန္ ႏိုင္ငံသားအခ်ိဳ႕ရဲ႕ အျမင္ကေရာ ဘယ္လို ရွိပါသလဲ။ အေၾကာင္းစံုကို ကိုရဲေခါင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု လူ၀ီစီးယားနားနဲ႕ မင္နီဆိုတာ ျပည္နယ္ေတြမွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ အပတ္က အာဖရိကန္ ႏြယ္ဖြား အေမရိကန္ ႏွစ္ဦး ရဲေတြရဲ႕ ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့ရၿပီးတဲ့ေနာက္၊ အာဖရိကန္ ႏြယ္ဖြား လူမည္းေတြကို လူျဖဴ ရဲအရာရွိေတြရဲ႕ ကိုင္တြယ္ပံုအေပၚ မေက်နပ္မႈေၾကာင့္ ႏိုင္ငံ တစ္၀ွမ္းမွာ ဆႏၵျပမႈေတြ ေပၚေပါက္ခ့ဲ့ပါတယ္။

ဒီကိစၥနဲ႕ ပက္သက္လို႕ မေက်နပ္သူ တစ္ဦးက လက္တုန္႕ျပန္တဲ့ အေနနဲ႕ တကၠဆပ္ျပည္နယ္၊ ဒါးလတ္စ္ၿမိဳ႕မွာ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ခ်ီတက္ ဆႏၵျပေနစဥ္အတြင္းမွာ ရဲအရာရွိ ငါးဦး ကို ေခ်ာင္းေျမာင္းၿပီး ပစ္သတ္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီလို အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ျဖစ္အၿပီးမွာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံသားေတြအေနနဲ႕ တစ္ေယာက္နဲ႕ တစ္ေယာက္ အျပန္အလွန္ ေလးစားၾကဖို႕ သမၼတ အိုဘားမားက တိုက္တြန္း လိုက္ပါတယ္။

”မွန္ကန္၊ ေလးနက္ၿပီး ေလးစားမႈ ရွိတဲ့ အသံုးအႏွံဳးကို ထိန္းသိမ္းထားျခင္းဟာ အေမရိကန္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းကို စစ္မွန္တဲ့ အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္ေစမွာပါ။ ဒါဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႕ရဲ႕ အဆံုးစြန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ပါ။ ”

ဒါကေတာ့ တနဂၤေႏြေန႕က စပိန္ႏိုင္ငံမွာ ေရာက္ရွိေနတဲ့ သမၼတ အိုဘားမား က ေျပာသြားတာပါ။

ဒါ့အျပင္ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံတ၀ွမ္းမွာ “Black Lives Matter” လူမည္းေတြရဲ႕ အသက္ဟာလည္း အေရးႀကီးတယ္လို႕ အဓိပၸါယ္ရတဲ့ လွဴပ္ရွားမႈမွာ ပါ၀င္ေနတဲ့ ဆႏၵျပသူေတြနဲ႕ ရဲအဖြဲ႕အစည္းေတြကို ရည္ညႊန္းၿပီး “တစ္ဖက္က ဘာေျပာသလဲ ဆိုတာ အျခားတစ္ဖက္က နားေထာင္ေပးဖို႕ အားလံုးကို ေျပာခ်င္ပါတယ္။” လို႕ သမၼတ အိုဘားမားက ေျပာသြားပါတယ္။

ရဲအရာရွိ ငါးဦးကို ေခ်ာင္းေျမာင္း ပစ္ခတ္ခဲ့သူ Micah Xavier Johnson ဟာ ဒါးလတ္စ္ ၿမိဳ႕မွာ ပိုၿပီး ျပင္းထန္တဲ့ တိုက္ခိုက္ ဖ်က္ဆီးမႈေတြ လုပ္ဖို႕ စီစဥ္ထား တယ္ လို႕ ရဲအရာရွိေတြက ေျပာပါတယ္။

ဒါးလတ္စ္ၿမိဳ႕ ပစ္ခတ္မႈ မျဖစ္္ခင္ ၿပီးခဲ့တဲ့ အဂၤါေန႕က လူ၀ီစီးယားနား ျပည္နယ္ Baton Rouge မွာ အသက္ ၃၇ႏွစ္အရြယ္ လူမည္း အမ်ိဳးသား Alton Sterling ကို ရဲသားႏွစ္ဦးက ပစ္သတ္ခဲ့ပံုကို ဆဲလ္ဖုန္းနဲ႕ ရိုက္ထားတဲ့ ဗြီဒီယို ဖိုင္ ေပၚထြက္လာခဲ့ ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္ ေနာက္တစ္ရက္ ဗုဒၶဟူးေန႕မွာ မင္နီဆိုတာျပည္နယ္ စိန္႕ေပါလ္ ၿမိဳ႕မွာလည္း ယာဥ္စည္းကမ္း ခ်ိဳးေဖာက္ၿပီး ကားေမာင္းႏွင္လာတဲ့ လူမည္း အမ်ိဳးသားတစ္ဦး Philando Castile ကို ရဲအရာရွိတစ္ဦးက ကားရပ္ခိုင္းၿပီး တဲ့ေနာက္ ေသနတ္နဲ႕ အခ်က္ေပါင္းမ်ားစြာ ပစ္လိုက္ပံုကို ဗြီဒီယိုဖိုင္ ထပ္ၿပီး ထြက္ေပၚလာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ေတြအတြင္းမွာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံ တစ္၀ွမ္းက ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ ဆႏၵျပပြဲေတြ ျဖစ္ခဲ့ရာမွာ ရဲေတြနဲ႕ ဆႏၵျပသူေတြ အၾကား ထိပ္တိုက္ ရင္ဆိုင္မႈ ေတြ ျဖစ္ၿပီး၊ လူ အမ်ားအျပား ဖမ္းဆီး ခံခဲ့ရပါတယ္။

အဲဒီ ပစ္ခတ္မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ မင္နီဆိုတာ ျပည္နယ္၊ စိန္႕ေပါၿမိဳ႕ဟာ ျမန္မာ ဒုကၡသည္ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ ေနထိုင္ေနတဲ့ ၿမိဳ႕ျဖစ္ပါတယ္။ စိန္႕ေပါလ္ၿမိဳ႕၊ ပထမ ျမန္မာ ခရစ္ေတာ္ အသင္းေတာ္က တရားေဟာဆရာ Rev Menh Mya Thi က ခုလို သူ႕အျမင္ကို ေျပာပါတယ္။

“ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ အသင္းေတာ္မွာ တစ္ေခါက္ ျပႆနာ တစ္ခု တက္တယ္။ တက္တယ္ ဆိုတာက ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ အသင္းသား တစ္ေယာက္ကို လူမည္း တစ္ေယာက္က သူ႕ရဲ႕ အိမ္ေရွ႕မွာပဲ သူ႕ရဲ႕ အိတ္ကို လုရင္းနဲ႕ေပါ့ေနာ္။ ဟိုလူကတည္း ဆြဲလုတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ အသင္းသားကလည္း ျပန္ဆြဲလုရင္းနဲ႕ ေနာက္ဆံုးမွာ အဲဒီလူမည္းက သူ႕ကို ပစ္ထည့္လိုက္တာ။ ေနာက္ပိုင္းမွာ သူ႕ကိုယ္မွာ ေသနတ္ က်ည္ဆန္ရာ တစ္ခ်က္လား ႏွစ္ခ်က္လားမသိ မွန္ၿပီးေတာ့ ေနာက္ပိုင္း ေသြးလြန္ၿပီးေတာ့ ဆံုးသြားတယ္။ ဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ မင္နီဆိုတာ၊ စိန္႕ေပါမွာလည္း အဲဒီလိုမ်ိဳး ျပႆနာေတြ နည္းနည္းရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒါေၾကာင့္ လူမည္းေတြ အေပၚမွာ ရဲေတြရဲ႕ ဆက္ဆံမႈ အပိုင္းကို ၾကည့္တဲ့အခါ တခါတရံမွာ သူတို႕က အဲဒီလိုမ်ိဳး ဆိုးသြမ္းမႈေတြ ရွိတဲ့အခါမွာ ခုနက အမႈကိစၥေပါ့ေနာ္။ ျဖစ္သြားျခင္းအေပၚမွာ လူျဖဴရဲက ပစ္လို္က္ျခင္း အထဲမွာ ကၽြန္ေတာ္ထင္တယ္။ တစ္စံု တစ္ခုမ်ား သူရဲ႕ အႏၱရာယ္ကို ထိခိုက္လာမယ့္ action မ်ိဳး ပါသြားလို႕ ပစ္လိုက္တဲ့ အေနအထားမ်ိဳးမ်ား ျဖစ္ေနမလားေပါ့ေနာ္။ ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႕ ေျပာခ်င္တယ္။ ဒါမ်ိဳးကေတာ့ မျဖစ္သင့္ဘူးေပါ့ေနာ္။ အခုက ဒီဘက္ျခမ္းက လူျဖဴက အဲဒီလိုမ်ိဳး ပစ္လိုက္ျခင္းကို ျပန္ၿပီးေတာ့ အျခား state ေတြမွာလည္း လူမည္းေတြက လူျဖဴ ရဲေတြကို ျပန္ၿပီးေတာ့ ပစ္ခတ္ရင္းနဲ႕ အံုၾကြမႈေတြက ပိုဆိုးလာတယ္ေလ။ အေမရိကန္ရဲ႕ သမိုင္းေၾကာင္းကို ၾကည့္တဲ့ အခါမွာလည္း မာတင္လူသာကင္းက လူျဖဴလူမည္းအေရး ဆက္ၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္သြားျခင္းထဲမွာလဲ အေကာင္းဆံုး ကေတာ့ တည္ေဆာက္ေရး က႑အေနနဲ႕၊ သူတို႕လည္းပဲ ဓမၼ အမႈေတာ္ေဆာင္ တစ္ပါးအေနနဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခဲ့သလိုမ်ိဳးပဲ။ ဒီပဋိပကၡေတြကို ဆက္ၿပီးေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေျဖရွင္းႏိုင္ျခင္း မရွိဘူးဆိုရင္ ပိုၿပီးေတာ့မွ ဆိုး၀ါးလာမယ့္ အေနအထား ရွိတယ္ဆိုတာ ကၽြန္ေတာ္တို႕လည္း ေတြ႕တယ္ေလ။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ အသင္းေတာ္အေနနဲ႕ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တာကေတာ့ ကိုယ့္ရဲ႕ ႏိုင္ငံသားေတြဒီ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံမွာ ရွိတဲ့ သူေတြ အကုန္လံုး ၿငိမ္းၿင္ိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႕ ေနႏိုင္ဖို႕ သတိရၿပီးေတာ့ ဆုေတာင္းေပးမယ္လို႕။ ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႕ တုန္႕ျပန္ခ်င္ပါတယ္။”

အလားတူပဲ ဒါးလတ္စ္ၿမိဳ႕မွာ ရဲအရာရွိေတြကို ေခ်ာင္းေျမာင္း ပစ္ခတ္တဲ့ ျဖစ္ရပ္ အၿပီး၊ ရဲတပ္ဖြဲ႕၀င္ေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရး အေျခအေနကို အထူးသတိထားၾကဖို႕ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့အေၾကာင္း ဗာဂ်ီးနီးယားျပည္နယ္က ျမန္မာ လူမ်ိဳး ရဲအရာရွိ ကိုခင္ေမာင္လြင္က ခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“ အခုေတာ့ ရဲေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရးက ပိုၿပီးေတာ့ တင္းတင္းၾကပ္ၾကပ္ သတိထားရတဲ့ အေနအထား ျဖစ္ေနတယ္။ ဘာလို႕လဲဆိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ဆီကို တရား၀င္ေကာ၊ တရားမ၀င္ေကာ အြန္လိုင္းကေန ျခိမ္းေျခာက္တာတို႕ ဘာတို႕ အနည္းအက်ဥ္း ရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ အျခား ျပည္နယ္ေတာ့ မသိဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဆီမွာေတာ့ရွိတယ္။ လံုျခံဳေရးကို အရမ္း သတိထားရတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ရဲကေန ပစ္ခတ္ၿပီးေတာ့ အေရးယူတဲ့ အမႈမ်ိဳးမွာ သက္ဆိုင္ရာ ရဲဌာနက စံုစမ္း စစ္ေဆးေရး လုပ္ရတယ္။ အဲေတာ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး လုပ္တဲ့ ၾကားကာလမွာ ပစ္တဲ့ ရဲကို ခ်က္ခ်င္း အလုပ္က ရပ္ဆိုင္းၿပီးေတာ့၊ သူ႕ရဲ႕ ေသနတ္ေတြ ဘာေတြ သိမ္းလိုက္တယ္ေပါ့ေနာ္။ သက္ဆိုင္ရာ ဌာနကေနၿပီးေတာ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး လုပ္ရတယ္။ အဲဒီေတာ့ အဲဒါ ၿပီးမွပဲ ရဲမွားတာလား၊ ရဲက သူ႕ရဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္အရ ပစ္တာလားဆိုတာကို ဆံုးျဖတ္လို႕ ရမယ္ေလ။ ရဲမွာ တပ္ထားတဲ့ ကင္မရာေတြ ဘာေတြ စစ္တာက အစေပါ့ေနာ္။ ေလာေလာဆယ္ကေတာ့ ဘယ္သူ႕ အမွားလဲ ဆိုတာ ေျပာရခက္တယ္။”

သမၼတ အိုဘားမားဟာ အဂၤါေန႕မွာ ဒါးလတ္စ္ၿမိဳ႕ကို သြားေရာက္ၿပီး ေခ်ာင္းေျမာင္း ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့တဲ့ ရဲအရာရွိ ငါးဦးတို႕အတြက္ ပက်င္းပတဲ့ ၀တ္ျပဳဆုေတာင္းပြဲကို တက္ေရာက္ၿပီး မိန္႕ခြန္းေျပာၾကားဖို႕ ရွိပါတယ္။

ကိုရဲေခါင္
VOA Burmese News
Labels:

Post a Comment

ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးလႈပ္ရွားမႈကို အေထာက္အကူျဖစ္ေစမည့္ ေထာက္ျပ ေ၀ဖန္ သံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို လာေရာက္ ေရးသားရင္ဖြင့္ႏိုင္ပါသည္။ လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္ကို အလြဲသံုးစားျပဳ၍ ရင့္သီးရိုင္းစိုင္း ရုန္႔ရင္းၾကမ္းတမ္းစြာ ေရးသားျခင္း၊ ညစ္ညမ္းစြာ ဆဲဆိုေရးသားျခင္း၊ ပုဂၢိဳလ္ေရး ထိခိုက္နစ္နာမႈရွိေစရန္ တိုက္ခိုက္ေရးသားျခင္း၊ အမ်ားျပည္သူ ဖတ္ ၾကည့္ နားဆင္ရန္ မသင့္ေလ်ာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ အေရးအသားမ်ား ေရးသားျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္းမ်ားကို လံုး၀ ခြင့္မျပဳပါ။ ..Face book button ေလးႏွိ္ပ္ၿပီးလည္း ေရးႏိုင္ပါတယ္

[blogger][facebook]

Author Name

Contact Form

Name

Email *

Message *

Powered by Blogger.