“ က်ားၿမီးမဆြဲမိေစဘို႔ (သို႔) ဓါတ္လိုက္ခံရျခင္းအႏၱရာယ္မွ ကင္းေ၀းသက္သာေရး ”

ဒီကေန႔ကမၻာႀကီးမွာ လူသားေတြဟာ လၽွပ္စစ္ဓါတ္အားနဲ႔ ကင္းလြတ္ရွင္သန္ေနႏိုင္ဖို႔ဆိုတာ ျဖစ္တန္ေျခ အလြန္နည္းသြားပါၿပီ။ လူ႔အသံုးအေဆာင္ေတြ စဥ္ဆက္မျပတ္ အသစ္အသစ္ေတြေပၚထြန္းလို႔အရွိန္အဟုန္ နဲ ့ဖြံ႕ၿဖိဳ႕တိုးတက္ေနတဲ့ လူေနမွဳ႕ဘဝေတြမွာလၽွပ္စစ္ဓါတ္အားသံုးရတဲ့ပစၥည္းအေတာ္မ်ားမ်ား ပါဝင္ေနတာ လူတိုင္းသိၾကပါတယ္။

ျမန္မာနိုင္ငံမွာလံုၿခံဳစိတ္ခ်ရမွဳ့မရွိတဲ့ လွ်ပ္စစ္ႀကိဳးသြယ္တန္းမွဳ့ေတြ၊ အရည္အေသြးမျပည့္မွီတဲ့ လွ်ပ္စစ္ ပစၥည္းေတြ၊ ေပါ့ဆမွဳ့ေတြ၊ လွ်ပ္စစ္အႏၱရာယ္အသိနိမ့္ပါးမွဳ့ေတြေၾကာင့္အိမ္တြင္းမွာျဖစ္ျဖစ္၊ လုပ္ငန္းခြင္မွာျဖစ္ျဖစ္၊ အမ်ားျပည္သူပိုင္ေနရာဌာနေတြ၊ ေစ်းေတြ၊ လမ္းမေတြေပၚမွာေတာင္ ဓါတ္ႀကိဳးေတြ ျပတ္က်လို ့ေသာ္၄င္း၊ လၽွပ္စစ္ဓါတ္အားကိုသံုးစြဲရင္းေသာ္၄င္း၊ မေတာ္တဆထိမိလို႔ေသာ္၄င္း ဓါတ္လိုက္ခံရၿပီး အျပင္းအထန္ဒါဏ္ရာရတဲ့သတင္း၊ အသက္ဆံုးပါးရတဲ့သတင္းေတြကို စိတ္မခ်မ္းေျမ့ဖြယ္ မၾကာခဏ၊ ၾကားၾကရ၊ ျမင္ၾကရ၊ ဖတ္ၾကရပါတယ္။

ဒီအတြက္ေၾကာင့္ စာေရးသူသိရွိေလ့လာ နားလည္မိတာေလးေတြကို စာဖတ္သူေတြအတြက္ မၽွေဝေရးသား လိုက္ပါတယ္။ တစံုတဦးကို လၽွပ္စစ္အႏၱရာယ္ေဘးမွ ကင္းေဝးသက္သာဖို႔ တေထာင့္တေနရာက ျဖည္းဆီး နိုင္ခဲ့ရင္ ဒီေဆာင္းပါးကို ေရးရက်ိဳးနပ္ပါတယ္။

ဓါတ္လိုက္တယ္ဆိုတာ ... လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားက လူခႏၶာကိုယ္ထဲကို ျဖတ္ၿပီး ေျမႀကီးထဲကိုစီးဝင္သြား တာပါဘဲ။ အဲ့ဒီလိုျဖတ္စီးရာမွာ အဓိကက်တဲ့ လူကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္းျဖစ္တဲ့ ႏွလံုးကိုျဖတ္စီးသြားခဲ့ ရင္ေတာ့ လၽွပ္စစ္ဗို႔အားေပၚမူတည္ၿပီး အသက္ကိုပါေသေစႏိုင္ပါတယ္။ လွ်ပ္စီးေၾကာင္း (Current, I) စီးႏိုင္ဖို႔အတြက္ ဗို ့အား (Voltage, V) ကတြန္းေပးရပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား (Power) အနည္းအမ်ားဟာ ဗို ့အားနဲ ့လွ်ပ္စီးေၾကာင္းပမာဏ (P=VI) အေပၚမူတည္ပါတယ္။

လ်ပ္စစ္ဓါတ္ဟာ စီးဆင္းတဲ့အခါ ေရနဲ ့သဘာ၀ျခင္းတူပါတယ္။ေရကျမင့္ရာကေန နိမ့္ရာကိုစီးဆင္းသလို လၽွပ္စစ္ဓါတ္ကလည္း ပိုစြန္း (Potential) ျမင့္ရာကေန ပိုစြန္း (Potential) နိုမ့္ရာကိုစီးဆင္းတာပါ။ တနည္းေျပာရရင္ေတာ့ ဗို ့အားမ်ားတဲ႔ ေနရာကေန ဗို ့အားနည္းတဲ့ဆီကို စီးဆင္းပါတယ္။ ေျမႀကီး (Earth) မွာ သုညဗို ့အား (Zero potential) ရွိပါတယ္။ လွ်ပ္စစ္အားသံုးပစၥည္းတခုမွာသံုးတဲ့ဗို ့အားဟာ သုညထက္ ေတာ့မ်ားမွာပါဘဲ။

အဲ့ဒီပစၥည္းမွာရွိတဲ့ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ဟာ လူခႏၶာကိုယ္အပါအ၀င္ ၾကားခံလွ်ပ္ကူးပစၥည္းတခုခုနဲ ့ရည္ရြယ္လို ့ ျဖစ္ေစ၊ မေတာ္တဆေၾကာင့္ျဖစ္ေစ ခ်ိတ္ဆက္မိၿပီး ေျမႀကီးနဲ႔အဆက္အသြယ္ရတာနဲ ႔ ေျမႀကီးထဲကို စီး၀င္ေတာ့တာပါဘဲ။ လွ်ပ္ကူးပစၥည္း (Conductor) ဥပမာေၾကးနန္းႀကိဳး၀ါယာ၊ သံကိုယ္ထည္၊ ေရႊ ေငြ သံ ေၾကး ဒန္ နီကယ္္ စတဲ့သတၳဳပစၥည္းေတြမွာ စီးဆင္းေနတဲ့လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ကို လူကိုယ္ခႏၶာတေနရာရာနဲ ့ထိမိ တယ္ဆိုရင္ လၽွပ္စစ္ဓါတ္ဟာ လူကေနေျမႀကီးကိုစီးဆင္းသြားတာကို ဓါတ္လိုက္ခံရတယ္လို ့ေခၚတာပါဘဲ။

အေသြးအသားစတဲ့ ေရဓါတ္ေတြနဲ ့ဖြဲ ့စည္းထားတဲ့လူခႏၶာကိုယ္ဟာ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္စီးဆင္းေစနိုင္တဲ့ လွ်ပ္ကူးပစၥည္းဆိုတာမေမ့ပါနဲ ့။ ဒါေၾကာင့္ ရာဘာလိုလွ်ပ္စစ္ဓါတ္မစီးဆင္းနိုင္တဲ့၊ ဖိနပ္မပါတဲ့သူျဖစ္ျဖစ္၊ ေရစိုေနတဲ့သူျဖစ္ျဖစ္ ဓါတ္လိုက္ခံရရင္ဘုန္းဘုန္းလဲက်ၿပီး ဒါဏ္ရာအျပင္းအထန္ရတာ (သို ့) အခန္ ့မသင့္ရင္အသက္ပါ ဆံုးရွံုးရတတ္ပါတယ္။

ဓါတ္လိုက္မခံရေအာင္ ဘယ္လိုကာကြယ္နိုင္မလဲ ? …

(၁) လွ်ပ္စစ္အားသံုး ကရိယာပစၥည္းအသံုးအေဆာင္ေတြကို နဲ ့ မီးခလုပ္ေတြကို အသံုးမျပဳခင္မွာ ႀကိဳတင္ စစ္ေဆးပါ။ ၀ါယာႀကိဳးေတြ ေလ်ာ့ရဲေနသလား? လြတ္ေနတဲ့၀ါယာႀကိဳးေတြရွိသလား? ၀ါယာႀကိဳးေတြ ေပါက္ၿပဲေနတာရွိသလား? အသံုးျပဳမဲ့လွ်ပ္စစ္ဗို ့အားနွဳန္းကိုက္ညီရဲ့လား ( ၂၂၀ ဗို ့အား ? ၄၄၀ ဗို ့အား လား?) ဆိုတာ ေသျခာေအာင္စစ္ေဆးသင့္ပါတယ္။

(၂) အိမ္တြင္းမွာဆိုရင္ ရာဘာဖိနပ္စီးပါ၊ ေျခာက္ေသြ ့တဲ့အ၀တ္အထည္၀တ္ဆင္ၿပီးကိုင္တြယ္ပါ။ ေရစက္ လက္စိုရႊဲေနတဲ့ကိုယ္ခႏၶာနဲ ့ျဖစ္ျဖစ္ ေရစိုေနတဲ့ႀကမ္းျပင္၊ နံရံေတြနားမွာလွ်ပ္စစ္ပစၥည္းေတြကို မကိုင္တြယ္ ပါနဲ ့။ လုပ္ငန္းခြင္ထဲဆိုရင္ေတာ့ အသံုးျပဳရမဲ့ ဗို ့အားေပၚမူတည္ၿပီး ကိုက္ညီသင့္ေတာ္တဲ့လွ်ပ္စစ္ဓါတ္လိုက္ ျခင္းဒါဏ္ခံနိုင္ရည္ရွိတဲ့လက္အိပ္ (Electric Shock Resistance Gloves/ High Voltage Gloves/Insulation Gloves) ကိုစြပ္ၿပီးမွ ၀ါယာႀကိဳးမ်ားကို ကိုင္တြယ္ပါ။ လုပ္ငန္းခြင္သံုး ဘြတ္ဖိနပ္ေတြ၀တ္ဆင္ပါ။ ၾကမ္းျပင္ကိုျဖစ္ေစ၊ အလုပ္စားပြဲကိုျဖစ္ေစ၊ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္မလိုက္ေစနိုင္တဲ့ ရာဘာဖ်ာအခင္းေတြ (Electric Shock Proof Mats) နဲ ့ဖံုးအုပ္ကာကြယ္ပါ။

(၃) ဓါတ္လိုက္ခံရတဲ့အခါ အသက္မေသရေအာင္(သို ့) ဒါဏ္ရာအျပင္းအထန္မရေအာင္ မိမိအိမ္ကလွ်ပ္စစ္ ဓါတ္အား၀င္တဲ့ေနရာမွာ ရိုးရိုးအေသးစားဘရိတ္ကာ (Miniature Circuit Breaker) ကို မတပ္ဘဲနဲ ့ လူတေယာက္ေယာက္ ဓါတ္လိုက္ရင္ျဖစ္ျဖစ္၊ ပ်က္ေနတဲ့ (Faulty) လွ်ပ္စစ္သံုးပစၥည္းတခုခုမွာ အပူႀကိဳး (Live Wire) နဲ ့သံကိုယ္ထည္ (Body) ထိေတြ ့ေနၿပီး Short Circuit or Earth Leakage ျဖစ္ေနရင္ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္ကိုျဖတ္ခ်ေပးနိုင္တဲ့ RCCB (Residual Current Circuit Breaker)၊ ELCB (Earth Leakage Circuit Breaker) ေတြတပ္ထားသင့္ပါတယ္။

(၄) လွ်ပ္စစ္သံုးပစၥည္းအားလံုး ( All Electrical Appliances) မွာ ေျမစိုက္ႀကိဳး ( Earth/Ground Wire) တပ္ပါ၊ အေဆာက္အဦးတိုင္းမွာ မိုးႀကိဳးလႊဲတပ္ပါ၊ ေျမစိုက္ႀကိဳးအားလံုးေပါင္းၿပီး ေျမစိုက္တန္ (Earth Rod) နဲ ့ဆက္သြယ္ပါ။

(၅) အေဆာက္အဦးတိုင္းတြင္ ၀ါယာသြယ္တန္းရာတြင္ သတ္မွတ္ထားေသာ အေဆာက္ဦးဆိုင္ရာ လွ်ပ္စစ္အႏၱရာယ္ကင္းေ၀းေရး စံရည္စံညႊန္း (Building Code) အတိုင္းလိုက္နာေဆာင္ရြက္ပါ။

ဓါတ္လိုက္ခံရတဲ့သူကို ဘယ္လိုကူညီ ကယ္တင္နိုင္မလဲ ?

လွ်ပ္စီးေၾကာင္းမွာ တဖက္ထဲစီးတဲ့ တိုက္ရိုက္စီး ( Direct Current) နဲ ့အျပန္အလွန္စီးတဲ့ ျပန္လွန္လွ်ပ္စီး ( Alternateive Current) ဆိုၿပီး လွ်ပ္စီးေၾကာင္း ၂ မ်ိဳးရွိပါတယ္။ အဲ့ဒီထဲမွာ ျပန္လွန္လွ်ပ္စီးက ပိုအႏၱရာယ္မ်ားပါတယ္။ ျပန္လွန္လွ်ပ္စီးရဲ့ႀကိမ္နႈန္းဟာ တစ္စကၠန္႔ကိုအႀကိမ္ (၅၀/၆၀) ရွိပါတယ္။ လူ့ ့ႏွလံုးသားကညွစ္တဲ့ ေသြးခုန္နႈန္းဟာ တစ္မိနစ္ကိုအႀကိမ္(၇၀/၈၀) သာရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ဓါတ္လိုက္ ခံရတဲ့လူေတြထဲမွာ လွ်ပ္စီးေၾကာင္းပမာဏ (Current) ၁၈ မီလီအမ္ပီယာ ထက္ပုိတဲ့လွ်ပ္စီးက ရင္အုပ္ကုိ ျဖတ္စီးခံရသူအားလုံးဟာအသက္႐ူရပ္သြားနိုင္ပါတယ္။ ျဖတ္ဆီးသြားတဲ့ ျပန္လွန္လွ်ပ္စီးေၾကာင္းက ႏွလုံး ၾကြက္သားေတြကုိ တစ္စကၠန္႕မွာအႀကိမ္ ၅၀/၆၀ ႏႈန္းနဲ ့လံွဳ႕ေဆာ္တုန္ခါေစပါတယ္။ လွ်ပ္စီးပမာဏ မ်ားရင္မ်ားသလို ႏွလုံးအႀကီးခန္းမ်ားရဲ့ ၾကြက္သားေတြကို ၾကံဳ႕သြားေစၿပီး ေသြးလည္ပတ္မႈကုိရပ္ဆုိင္း ေစနိုင္ပါတယ္။

(၁) ဓါတ္လိုက္ခံေနရသူကို ကယ္တင္ဖို ့ဘယ္ေတာ့မွာ အရမ္းကာေရာ ေျပးၿပီး ကိုယ္တိုင္လည္းမဆြဲပါနဲ ့ ဆြဲဖို ့ျပင္ေနတဲ့သူရွိရင္လည္း ခ်က္ျခင္းတားဆီးပါ။
(၂) လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားကိုျဖတ္ေတာက္နိုင္ေအာင္ မိန္းခလုပ္ (Power Source) ကို ဦးစြာပိတ္ပါ။
(၃) ဓါတ္လိုက္ခံေနရသူရဲ့ ပတ္၀န္းက်င္မွာ တျခားအႏၱရာယ္ရွိမရွိ ေသေသျခာျခာစစ္ေဆးပါ။ (သင္ကိုယ္တိုင္ ဒုတိယေျမာက္ ဒါဏ္ရာရသူမျဖစ္ပါေစနဲ ့)
(၄) ဓါတ္လိုက္ခံရသူကို ေဘးအႏၱရာယ္ကင္းရာေနရာကို ေရြ ့ေျပာင္းပါ။
(၅) ဓါတ္လိုက္ခံေနရသူရဲ့အေျခအေနကို အသက္ရွဴမရွဴ၊ ေသြးခုန္မခုန္၊ သတိလည္မလည္ (ABC model) ျဖင့္ စစ္ေဆးၿပီး အသက္အႏၱရာယ္ထိခိုက္နိုင္တဲ့အေျခအေန (Emergency Case) ျဖစ္ပါက လူနာတင္ကား ေခၚရန္အနီးဆံုးေဆးရံုကိုအေၾကာင္းၾကားရန္ ေဘးလူမ်ားကိုအကူအညီေတာင္းၿပီး စီစဥ္ပါ။
(၆) အကယ္၍ ဓါတ္လိုက္ခံရသူဟာ ႏွလံုးမခုန္ေတာ့ရင္ ေရွးဦးသူနာျပဳနည္းတတ္ပါက CPR (Cardio-Pulmonary Resuscitation) နည္းနဲ ့ႏွလံုးျပန္ခုန္နိုင္ေအာင္ အသက္ကယ္လူနာတင္ယာဥ္မလာမျခင္း ကူညီနိုးဆြေပးပါ။ အသက္ေကာင္းစြာ မရႈႏိုင္ေသးပါက ေရွးဦးသူနာျပဳနည္းအတိုင္း ပါးစပ္ျခင္းေတ့မွဳတ္ၿပီး အသက္ကူအားရႈနည္း (Artificial Respiration) ျပဳလုပ္ေပးပါ။
(၇) ဓါတ္လိုက္ခံရသူရဲ့ ခႏၶာကိုယ္တြင္ ကိန္းေအာင္းက်န္ေနေသးေသာ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္မ်ားကုန္သြားေအာင္ (Discharge)လုပ္ေပးဖို ့နီးစပ္ရာ ေျမစိုက္လွ်ပ္ကူးပစၥည္းတခုခု (ဥပမာ-ေဆးမသုတ္ထားတဲ့ သံေရပိုက္လံုး) နွင့္ထိေပးျခင္းကို ျပဳလုပ္ေပးပါ။
(၈) ဓါတ္လိုက္ခံရသူ ျပန္လည္သက္သာစျပဳရင္ သူ ့ရဲ့အဝတ္အစားဖိနပ္မ်ားကို ခၽြတ္ပစ္ျခင္း (သို႔) ေခ်ာင္ ေအာင္ေလ်ာ႔ေပးျခင္းတို ့ျပဳလုပ္ေပးၿပီး သက္ေတာင့္သက္သာ ေႏြးေႏြးေထြးေထြးရွိတဲ့ အေနအထား ပံုစံ (Recovery Position) နဲ ့ထားလွ်က္ လူနာတင္ယာဥ္လာသည့္္တိုင္ေအာင္ ေစာင့္ၾကည့္ျပဳစုပါ။

ျမန္မာနိုင္ငံသားအားလံုး က်ားၿမီးမဆြဲမိၾကပါေစေၾကာင္းနဲ ့လွ်ပ္စစ္အႏၱရာယ္ေဘးမွ ကင္းေ၀းၾကပါေစလို ့ ဆႏၵျပဳလွ်က္ … ။

(မင္းေကာင္းခ်စ္)
စက္တင္ဘာ ၈ ရက္ေန ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္
Labels:

Post a Comment

ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးလႈပ္ရွားမႈကို အေထာက္အကူျဖစ္ေစမည့္ ေထာက္ျပ ေ၀ဖန္ သံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို လာေရာက္ ေရးသားရင္ဖြင့္ႏိုင္ပါသည္။ လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္ကို အလြဲသံုးစားျပဳ၍ ရင့္သီးရိုင္းစိုင္း ရုန္႔ရင္းၾကမ္းတမ္းစြာ ေရးသားျခင္း၊ ညစ္ညမ္းစြာ ဆဲဆိုေရးသားျခင္း၊ ပုဂၢိဳလ္ေရး ထိခိုက္နစ္နာမႈရွိေစရန္ တိုက္ခိုက္ေရးသားျခင္း၊ အမ်ားျပည္သူ ဖတ္ ၾကည့္ နားဆင္ရန္ မသင့္ေလ်ာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ အေရးအသားမ်ား ေရးသားျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္းမ်ားကို လံုး၀ ခြင့္မျပဳပါ။ ..Face book button ေလးႏွိ္ပ္ၿပီးလည္း ေရးႏိုင္ပါတယ္

[blogger][facebook]

Author Name

Contact Form

Name

Email *

Message *

Powered by Blogger.