“ သံသယကင္းတဲ့ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးအတြက္ သမိုင္းမွန္ေတြေဖၚထုတ္ပါ ”

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာ ၁၈ ရက္ေန ့ဆိုရင္ တနိုင္ငံလံုးအတိုင္းအတာနဲ ့မတရားမွဳ့ကိုတြန္းလွန္ခဲ့ၾကတဲ့ ျမန္မာျပည္သူေတြရဲ့ ကမၻာသိရွစ္ေလးလံုးဒီမိုကေရစီအေရးေတာ္ပံုႀကီးကို စစ္အာဏာရွင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ေန၀င္းဦးေဆာင္တဲ့ စစ္အာဏာရွင္ေတြက ၿငိမ္းခ်မ္းစြာကိုယ့္အခြင့္အေရးကိုယ္ေတာင္းဆိုေနတဲ့ျပည္သူေတြ ကို လက္နက္နဲ ့ေသြးေခ်ာင္းစီးသတ္ျဖတ္ အၾကမ္းဖက္ႏွိမ္နင္းၿပီး အလိုမတူဘဲအာဏာသိမ္းယူခဲ့တာ (၂၈) ႏွစ္တင္းတင္းျပည့္သြားခဲ့ပါၿပီ။

အဲ့ဒီတံုးက တလေက်ာ္ၾကာျမင့္ခဲ့တဲ့လူထုဆႏၵျပပြဲေတြကေန ျပည္သူေတြၿငိမ္းခ်မ္းစြာေတာင္းဆိုခဲ့ၾကတာက တပါတီအာဏာရွင္စနစ္မလိုခ်င္ဘူး။ ဒီမိုကေရစီနဲ ့လူ ့ဂုဏ္သိကၡာနဲ ့ညီတဲ့လူ ့အခြင့္အေရးရရွိဖို ့ပါဘဲ။ တကယ္တမ္းသာ တိုင္းျပည္ကိုေစတနာရွိၿပီး ျပည္သူလူထုဆႏၵကိုေလးစားခဲ့ရင္ သပိတ္တပ္ေပါင္းစုက လူထုေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ ့လာေရာက္ညွိဳနွိဳင္းၿပီး ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းအေျဖရွာမယ္၊ နိုင္ငံေရးကိစၥကို နိုင္ငံေရး နည္းနဲ ့အေျဖရွာဖို ့က်ိဳးပမ္းခဲ့မယ္ဆိုရင္ အျပစ္မဲ့ျပည္သူေတြ ေထာင္ခ်ီေသာင္းခ်ီအသက္ဆံုးပါးခဲ့ရမွာ မဟုတ္သလို အခုလို လူသန္းေပါင္းမ်ားစြာရဲ့ ဘ၀ေတြလည္း အဖ်က္အဆီးခံခဲ့ရမွာ မဟုတ္ပါဘူး။

ဦးေန၀င္း၊ ဦးစိန္လြင္တို ့လို ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ စစ္အာဏာသိမ္းကထဲက ျပည္သူနဲ ့ေက်ာင္းသားေတြကို သတ္ျဖတ္ၿပီး လက္ယဥ္ေနခဲ့တဲ့ စစ္အာဏာရွင္ေတြဟာ သူတို ့ရဲ့ေသြးစြန္းေနတဲ့သမိုင္းေၾကာင္းေတြကို ထပ္မံဖံုးကြယ္ဖို ့မထူးဇါတ္ခင္းတဲ့ေနရာမွာ တပ္မေတာ္ကိုအသံုးခ်ခဲ့ၾကတာပါဘဲ။ ေခ်ာက္ကမ္းပါးထဲက်ဖို ့ လက္တလံုးအလိုေရာက္ေနတာမို ့သမိုင္းေပးတာ၀န္အရတပ္မေတာ္ကတိုင္းျပည္ကို ကယ္တင္ဖို ့လိုတယ္ ဆိုတဲ့အေၾကာင္းျပခ်က္ေတြ၊ ၿမိဳ့တြင္းမွာ ကြန္ျမဴနစ္ေတြေရာက္ေနၿပီ စတဲ့ေျခာက္လံုးေတြနဲ ့ တပ္မေတာ္နဲ ့ျပည္သူတခ်ိဳ့ကိုနားေယာင္ေအာင္ ၀ါဒျဖန္ ့ခဲ့ၾကပါတယ္။ တပ္မေတာ္ထဲမွာ တိုင္းျပည္ကို တကယ္ခ်စ္ျမတ္နိုးတဲ့ စစ္ဗိုလ္စစ္သားေတြအေျမာက္အမ်ားက်န္ေနေပမဲ့လည္း နီးရာဓါးေၾကာက္ရတာက တေၾကာင္း၊ အမိန္ ့နာခံမွဳ့နဲ ့လွဳပ္ရွားတဲ့အဖြဲ့အစည္းျဖစ္တာမို ့သမိုင္းဆိုးကိုအတူေရးထိုး သလိုျဖစ္ခဲ့တာပါဘဲ။

အဲ့ဒီလို အၾကမ္းဖက္ ေသြးထြက္သံယို အာဏာသိမ္းျခင္းရဲ့ အက်ိဳးဆက္ကေတာ့ အမ်ားသိၾကတဲ့အတိုင္း စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္လူနည္းစုအခ်ိဳ့နဲ ့က်င့္၀တ္မရွိတဲ့၀ိသမစီးပြားေရးအေပါင္းအပါအသိုင္းအ၀ိုင္းတခ်ိဳ့သက်ိက်ိတက္ ခ်မ္းသာလို ့ျပည္သူလူထုကေတာ့မခ်ိမဆန္ ့ဆင္းရဲၿပီး တိုင္းျပည္လည္း ေတာျပဳန္းေတာင္ျပဳန္း၊ သယံဇာတေတြျပဳန္းၿပီး က႑ေပါင္းစံုမွာနိမ့္က် က်န္ရစ္ခဲ့ေတာ့တာဘဲမဟုတ္လား။

အခုလို စစ္အာဏာသိမ္းတာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၈ ႏွစ္ၾကာအၿပီး ဒီမိုကေရစီစနစ္နဲ ့ေရြးေကာက္ခံရတဲ့ အရပ္သားအစိုးရတက္လာခ်ိန္မွာေတာင္ အဲ့ဒီတံုးက တကယ္ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တဲ့ သမိုင္းျဖစ္စဥ္ေတြဟာ တရား၀င္မွတ္တမ္းတင္ခြင့္မရေသးပါဘူး။ ျပည္သူေတြ ဘယ္ၿမိဳ့မွာ ဘယ္ေလာက္အသတ္ခံခဲ့ရတယ္၊ အဲ့ဒီျပည္သူ ့အေလာင္းေတြကိုဘယ္ေနရာမွာ ဘယ္လိုေဖ်ာက္ဖ်က္ခဲ့ၾကတယ္၊ ဘယ္တပ္မ၊ ဘယ္တပ္ရင္းေတြက ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဘယ္လိုပစ္ခပ္သတ္ျဖတ္ခဲ့ၾကတယ္၊ ပစ္မိန္ ့ေပးခဲ့တာ ဘယ္စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြျဖစ္တယ္ စတဲ့သမိုင္းဆိုင္ရာအခ်က္အလက္ေတြကို ျပည္သူေတြ တရား၀င္သိခြင့္ မရေသးပါဘူး။ အသတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့ ျပည္သူေတြရဲ့ေဆြးမ်ိဳးေတြဟာ အခုခ်ိန္ထိသက္ရွိထင္ရွားရွိေနၿပီး သမိုင္းမွန္ေတြေပၚထြက္လာဖို ့ေစာင့္ေမွ်ာ္ေနၾကဆဲပါ။

တကယ္ေတာ့ အခုလို ဖံုးကြယ္ေဖ်ာက္ဖ်က္ျခင္းခံရတဲ့သမိုင္းျဖစ္စဥ္ေတြကို မွတ္တမ္းတင္ဖို ့ ေတာင္းဆိုေနတာဟာ က်ဴးလြန္ခဲ့သူေတြကို လက္စားေခ်ဖို ့မဟုတ္ပါဘူး။ တခ်ိဳ့ ကေတာ့ေျပာခ်င္ၾကမယ္ ၿပီးခဲ့တာေတြၿပီးပါေစ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးကိုထိခိုက္နိုင္တယ္ စသျဖင့္ေပါ့။ သမိုင္းမွန္ေတြ ေဖၚထုတ္ရာမွာ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးကို မထိခိုက္ေအာင္ ေဖၚထုတ္လို ့ရပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လို ျပည္သူနဲ ့တပ္မေတာ္ ႏွစ္ဖက္လံုးက ယံုၾကည္ကိုးစားသလို ေလးစားအသိအမွတ္ျပဳျခင္းခံရတဲ့ ေခါင္းေဆာင္မ်ိဳးသက္ရွိထင္ရွားရွိေနခ်ိန္မွာ ပိုမိုလုပ္ေဆာင္သင့္ပါတယ္။

တကယ္ဘဲစစ္မွန္တဲ့အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးကိုတည္ေဆာက္ျခင္တယ္ဆိုရင္ သမိုင္းျဖစ္စဥ္ေတြကို ဖံုးကြယ္လိမ္ညာလို့မရနိုင္သလို၊ သမိုင္းအျဖစ္အပ်က္ေတြမွတ္တမ္းျပဳတဲ့အခါ မ်က္ႏွာလိုက္ၿပီး မိမိႏွစ္သက္ရာသာမွတ္တမ္းတင္လို ့မရပါဘူး အေၾကာက္တရားနဲ ့အားနာမွဳ့နဲ ့လည္းမွတ္တမ္းတင္လို႔လည္း မရနိုင္ပါဘူး။

မွန္ကန္တဲ့အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးအတြက္ ေအာက္ပါကုစားေရးနည္းလမ္းေတြထဲက အမွတ္စဥ္ (၆) ျဖစ္တဲ့ သမိုင္းမွန္ေတြေဖၚထုတ္ဖို ့ဆိုတာဟာ အေရးပါတဲ့လိုအပ္ခ်က္တရပ္ျဖစ္ပါတယ္။

(၁) ဖိႏွိပ္မွဳ့မ်ား၊ လူ ့အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖါက္မွဳ့မ်ားအဆံုးသတ္ရန္ ဥပေဒျပဳေရးဆိုင္ရာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွဳ့ (Legislative Reform).

(၂) စစ္မွန္ေသာလူမ်ိဳးစုအားလံုး ေပါင္းစည္းေရးသို ့ဦးတည္သည့္ နိဳင္ငံေရးစိတ္ဓါတ္ရွင္သန္ေစမွဳ့ (Political will).

(၃) ၿငိမ္းခ်မ္းေသာလူ ့ေဘာင္သို ့ဦးတည္ေျပာင္းလဲရန္ တရားဥပေဒျပန္လည္စိုးမိုးေရးတည္ေဆာက္မွဳ့ (Transformative and restorative justice).

(၄) ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားတြင္ လူထုလူတန္းစားအလႊာေပါင္းစံု အရပ္ဖက္လူ ့အဖြဲ ့အစည္းမ်ား ပူးေပါင္းပါ၀င္လာေစမွဳ့ (Civil society engagement).

(၅) ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားတြင္ လူထုသေဘာထားခံယူၿပီး အဆံုးျဖတ္ခံသည့္ယဥ္ေက်းမွဳ့ တည္ေဆာက္မွဳ့ (Consensus building).

(၆) သမိုင္းမွန္မ်ားေဖၚထုတ္၍ အမွန္တရားကိုသာေျပာဆိုမွဳ့ (Truth-telling).

(၇) နာက်င္မွဳ့မ်ားကုစားေရးႏွင့္အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးကို အာမခံမည့္ ပညာေရးစနစ္ျပဌာန္းမွဳ့ (Education for national healing and reconciliation).

(၈) ႏွစ္ရွည္လမ်ား ဖိႏွိပ္မွဳ့မ်ားေၾကာင့္ရရွိခဲ့ေသာ နာတာရွည္ အနာတရမ်ားႏွင့္ နစ္နာဆံုးရွံဳးခဲ့ရမွဳ့မ်ား၊ နာက်ဥ္းခံစားခဲ့ရမွဳ့မ်ားအေပၚ သုေတသနျပဳအေျဖရွာမွဳ့ (Research on trauma and grief).

(၉) ႏွစ္ရွည္လမ်ား ဖိႏွိပ္မွဳ့မ်ားေၾကာင့္ရရွိခဲ့ေသာ နာတာရွည္ အနာတရမ်ားႏွင့္ နာက်ဥ္းခံစားခဲ့ရသူမ်ားအတြက္ အတိုင္ပင္ခံအႀကံျပဳ၀န္ေဆာင္မွဳ့၊ နစ္နာဆံုးရွံဳးခဲ့ရသူမ်ားရဲ့ ဘ၀ျပန္လည္ထူေထာင္နိဳင္ရန္ကူညီေဆာင္ရြက္ (Counselling for trauma and grief).

(၁၀) နာက်င္ခံစားမွဳ့မ်ား ကုသေရးဆိုင္ရာ အထူးျပဳေနရာဌာနမ်ားႏွင့္ လူထုအေျချပဳ စြက္ဖက္ထိန္းညွိမွဳ့ (Special healing places and community intervention programmes).

(၁၁) နာက်င္ခံစားခဲ့ရမွဳ့မ်ားအတြက္ စာနာမွဳ့ျဖင့္ အထိမ္းအမွတ္ျပဳျခင္း၊ ဘာသာေရးအခမ္းအနား ထံုးတမ္းျပဳေပးမွဳ့ (Memorialisation and ritualization).

(၁၂) အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး ႏွင့္ နစ္နာဆံုးရွံဳးခဲ့ရသူမ်ားရဲ့ ဘ၀ျပန္လည္ထူေထာင္အတြက္ လံုေလာက္ျပည့္စံုေသာရန္ပံုေငြ သတ္မွတ္သံုးစြဲမွဳ့ (Funding). စတာေတြဘဲျဖစ္ပါတယ္။

ရွစ္ေလးလံုးလူထုအေရးေတာ္ပံုသမိုင္းတင္မကပါဘူး လာမဲ့စက္တင္ဘာ ၂၆ ရက္ေန ့မွာ က်ေရာက္ေတာ့မဲ့ ေရႊဝါေရာင္ေတာ္လွန္ေရး (၂၀၀၇) သမိုင္းျဖစ္စဥ္လို အျခားေသာျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕သမိုင္းျဖစ္စဥ္ အေျမာက္အမ်ားဟာ စစ္အာဏာရွင္ေတြရဲ႕လက္ထက္ကေန ဒီကေန႔ထိတိုင္ေအာင္ ဖံုးကြယ္ေဖ်ာက္ဖ်က္ ထားတာခံေနရဆဲပါ။ ဒါေပမဲ့ သမိုင္းအျဖစ္အပ်က္ေတြဆိုတာ ထာဝစဥ္ဖံုးကြယ္ထားလို႔ မရစေကာင္းပါဘူး။

သမိုင္းဆိုတာ ေႏွာင္းလူေတြ ေတြေလ့လာသင္ခန္းစာယူႏိုင္ဖို႔အတြက္ လွပတဲ့သမိုင္းျဖစ္ျဖစ္၊ ရုပ္ဆိုး အက်ည္းတန္တဲ့သမိုင္းျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္သမိုင္းကိုမဆို မႁခြင္းမခ်န္မွတ္တမ္းထိုးယံုသာမက ေနာက္မ်ိဳးဆက္ ေတြအတြက္ ပညာေရးသင္ရိုးညႊန္းတမ္းထဲမွာပါ ထည့္သြင္းသင္ၾကားၾကရမွာပါ။ဒါမွသာေနာင္ကို အရုပ္ဆိုး အက်ည္းတန္တဲ့သမိုင္းေတြ၊လူလူခ်င္းဗိုလ္က်အႏိုင္က်င့္တဲ့အလားတူသမိုင္းေတြထပ္မံမေပၚေပါက္လာႏိုင္ ေအာင္သင္ခန္းစာယူတားဆီးႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

ဖန္လ္မီးအိမ္ကဗ်ာရွင္ ဆရာတင္မိုးေရးခဲ့သလိုပါဘဲ ... “ တရားဆိုတာ ညွာလည္းမညွာ၊ ညာလည္းမညာ သာေစ၊ နာေစလည္းမရိွ” ။ ဆရာေအာင္သင္းကလည္း ေျပာဘူးပါတယ္ “သမိုင္းေၾကာင္းကိုျပန္ေျပာတဲ့အခါ တစံုတေယာက္ကိုအားနာေနရင္ အနာဂါတ္ကို သစၥာေဖါက္ရာက်တယ္ ” ဒါေၾကာင့္ သမိုင္းမွန္ကိုဖံုး သမိုင္းမွားကိုၿပံဳးေစျခင္းဟာ ျပည္သူကိုေစာ္ကားရာေရာက္သလို တိုင္းျပည္အနာဂါတ္ကိုအဆိပ္ခပ္ေနျခင္း ျဖစ္တာမို ့အခ်ိန္မဆိုင္းဘဲ သမိုင္းမွန္ေတြေဖၚထုတ္ၾကဖို ့တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

ေလးစားစြာျဖင့္
(မင္းေကာင္းခ်စ္)
စက္တင္ဘာလ (၁၇) ရက္ေန ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္
Labels:

Post a Comment

ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေရးလႈပ္ရွားမႈကို အေထာက္အကူျဖစ္ေစမည့္ ေထာက္ျပ ေ၀ဖန္ သံုးသပ္ခ်က္မ်ားကို လာေရာက္ ေရးသားရင္ဖြင့္ႏိုင္ပါသည္။ လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္ကို အလြဲသံုးစားျပဳ၍ ရင့္သီးရိုင္းစိုင္း ရုန္႔ရင္းၾကမ္းတမ္းစြာ ေရးသားျခင္း၊ ညစ္ညမ္းစြာ ဆဲဆိုေရးသားျခင္း၊ ပုဂၢိဳလ္ေရး ထိခိုက္နစ္နာမႈရွိေစရန္ တိုက္ခိုက္ေရးသားျခင္း၊ အမ်ားျပည္သူ ဖတ္ ၾကည့္ နားဆင္ရန္ မသင့္ေလ်ာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ အေရးအသားမ်ား ေရးသားျခင္း၊ လူမ်ဳိးေရး ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္စြာ လံႈ႔ေဆာ္သည့္ link မ်ား လာထည့္ျခင္းမ်ားကို လံုး၀ ခြင့္မျပဳပါ။ ..Face book button ေလးႏွိ္ပ္ၿပီးလည္း ေရးႏိုင္ပါတယ္

[blogger][facebook]

Author Name

Contact Form

Name

Email *

Message *

Powered by Blogger.