01/05/17

 ေဒၚနယ္ ထရမ့္ သမၼတ တာဝန္ စတင္ ထမ္းေဆာင္ တဲ့ ရက္မွာ ပဲ အိုဘားမား က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု ဥပေဒ ကို ႐ုပ္သိမ္းဖို႔ ေဆာင္ရြက္မွာ ျဖစ္
အေမရိကန္ နိုင္ငံမွာေတာ့ သမၼတ အိုဘားမား ျပဌာန္း ခဲ့တဲ့ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု ဥပေဒ နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒီမိုကရက္ နဲ႔ ရီပတ္ဘလီကန္ ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ ေတြ အၾကားမွာ အျငင္းပြားေနပါတယ္။

ဒီမိုကရက္ ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ ေတြ အေနနဲ႔ အိုဘားမား က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု အစီအစဥ္ လို႔ လူသိမ်ားတဲ့ က်န္းမာေရး ဥပေဒ ကို ဆက္လက္ တည္ရွိေနေအာင္ ကာကြယ္ ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ သမၼတ အိုဘာမား က တိုက္တြန္း ခဲ့ပါတယ္။

ရီပတ္ဘလီကန္ ဘက္ ကေတာ့ အိမ္ျဖဴေတာ္မွာ ေဒၚနယ္ ထရမ့္ သမၼတ တာဝန္ စတင္ ထမ္းေဆာင္ တဲ့ ရက္မွာ ပဲ အိုဘားမား က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု ဥပေဒ ကို ႐ုပ္သိမ္းဖို႔ ေဆာင္ရြက္မွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဒုတိယ သမၼတ အျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ ခံထားရတဲ့ မိုက္ပန႔္စ္ က ေျပာပါတယ္။

ဒါ့ အျပင္ ေဒၚနယ္ ထရမ့္ အေနနဲ႔ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု ဥပေဒသစ္ ျပဌာန္း ဖို႔ ျပင္ဆင္ ေနတယ္လို႔လည္း ကြန္ကရက္ လႊတ္ေတာ္က ရီပတ္ဘလီကန္ ေခါင္းေဆာင္ ေတြ နဲ႔ ေတြ႕ဆုံ ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီးေနာက္မွာ မိုက္ပန႔္စ္ က ေျပာပါတယ္။

အိုဘားမား က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု အစီအစဥ္ မေအာင္မျမင္ ျဖစ္ရတာ ဟာ ဒီမိုကရက္ ေတြကိုပဲ အျပစ္တင္ရမွာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ေဒၚနယ္ ထရမ့္ က ေျပာၾကား ထားပါတယ္။

ဒီမီုကရက္ေတြ ဘက္ကေတာ့ အိုဘားမား ရဲ့ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မွု ဥပေဒ ကို ျပင္ဆင္ဖို႔ ႀကိဳးစားတာ၊ ႐ုပ္သိမ္း ဖို႔ ေဆာင္ရြက္ေနတာ ဟာ ရီပတ္ဘလီကန္ ေခါင္းေဆာင္ ေတြ ျဖစ္တာ ေၾကာင့္ တစ္ခုခု အမွားအယြင္း ျဖစ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ သူတို႔ ကိုသာ အျပစ္တင္ ရမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ အျပန္အလွန္ ျပစ္တင္ ေဝဖန္ေနပါတယ္။

BBC Burmese
http://www.bbc.com/burmese




အာဆီယံႏုိင္ငံေတြအေနနဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္ကုိ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီေတြေပးအပ္လုိရင္ သံတမန္ လမ္းေၾကာင္းကေန ႀကိဳတင္အေၾကာင္းၾကားဖုိ႔လုိေၾကာင္း ျမန္မာအစုိးရ ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံရုံးက မေန႔က ထုတ္ျပန္ေၾကညာလုိက္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ကိစၥအတြက္ အဲဒီလုိ အကူအညီေပးမယ့္စၥည္း အမ်ဳိးအစားနဲ႔ အေရအတြက္ေတြကုိ ႀကိဳတင္အသိေပးရမွာျဖစ္ၿပီး အကူအညီေပးရာမွာလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္ရွိ အသုိင္းအဝန္းႏွစ္ခုလုံးကုိ ခြဲျခားမႈမရွိဘဲ ေပးရန္လုိတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

တဆက္တည္းမွာပဲ အာဆီယံႏုိင္ငံေတြအေနနဲ႔ ေငြေၾကး လွဴဒါန္းလုိခ်င္ရင္ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံျခား ကုန္သြယ္မႈဘဏ္မွာ ရွိတဲ့ လူမႈဝန္ထမ္းကယ္ဆယ္ေရးနဲ႔ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးဝန္ၾကီးဌာန ေငြစာရင္းကုိ ေပးပုိ႔လွဴဒါန္းႏိုင္ေၾကာင္းနဲ႔ အခုလုိ လုိက္နာရန္လုိအပ္ခ်က္ေတြကုိ ျမန္မာႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ဇန္နဝါရီလ ၂ ရက္ ေန႔စြဲနဲ႔ အာဆီယံ သံရုံးေတြကုိ အေၾကာင္းၾကားခဲ့ေၾကာင္းလည္း ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံရုံးရဲ႕ ဇန္နဝါရီ ၄ ရက္ေန႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။

RFA Burmese
https://www.facebook.com/rfaburmese/


ဓါတ္ပုံ- နမၼတူၿမိဳ႕ေပၚေရာက္ စစ္ေဘးေရွာင္တခ်ဳိ့ပုံ
ဇန္န၀ါရီ ၄ ရက္ ၂၀၁၇

သွ်မ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း နမၼတူ ၿမိဳ႕နယ္ နွင့္ ကြတ္ခိုင္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္း စစ္ေဘးေရွာင္ ခိုလံွဳသည့္ စခန္းမ်ား အား လံုးတြင္ စစ္ေဘးေရွာင္ ဒုကၡသည္ ၇၀၀၀ ေက်ာ္ ေနၿပီျဖစ္သည့္အျပင္ ေဆာင္းတြင္းအေအးဒဏ္ေၾကာင့္ အခက္အခဲရင္ဆိုင္သည္ဟုသိရပါသည္။

“ ဒီ ၂၀၁၇ နွစ္ကူးကာလမွာ ေအးခ်မ္းတဲ့ နွစ္သစ္ကူးျဖစ္ပါေစလို႕ ဆုေတာင္းေနတာ။ လက္နက္ႀကီး ေတြပစ္တယ္။ တိုက္ပြဲေတြ ဆင္နြဲတယ္ဆိုေတာ့ ကြတ္ခိုင္ၿမိဳ႕ေပၚမွာလဲ စစ္ေဘးေရွာင္ေတြ အမ်ားႀကီး ထပ္ေရာက္တယ္။ မုိင္းယုေလး က သူေတြနဲ႕ ေပါင္းရင္ ၆၀၀၀ ေက်ာ္ အထိ တိုးလာၿပီ” ဟု ပန္ကူ ဒုကၡသည္စခန္းေန ကူညီကယ္ဆယ္ေရးေကာ္မတီမွ အႀကီးအကဲတဦးက ေျပာသည္။

သွ်မ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း အတြင္း လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေၾကာင့္ ေက်ာက္မဲ၊ နမၼတူ၊ ကြတ္ခိုင္ၿမိဳ႕မ်ားတြင္ စစ္ေဘးေရွာင္မ်ား တိုးမ်ားလာေနေၾကာင္း၊ သွ်မ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း၏ ေဆာင္းတြင္းအေအးဒဏ္ေၾကာင့္ ေနထိုင္စားေသာက္ေရးအတြက္လည္း အခက္အခဲ အမ်ဳိးမ်ဳိး ရင္ဆိုင္ေနရသည္ဟု ဆိုသည္။
“ မန္တံုၿမိဳ႕နယ္ ကေန နမၼတူၿမိဳ႕ေပၚကို ေရာက္လာတာ ဒီကေန႕ ၁၃၀၀ ေက်ာ္ အထိ တိုးလာေနတယ္” ဟု ကူညီေရး အဖြဲ႕တြင္ ပါ၀င္သည့္ စိုင္းဘဥာဏ္က ေျပာသည္။

သွ်မ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း အမ်ဳိးသားလႊတ္ေတာ္အမတ္ဦးျဖစ္သည့္ စိုင္း၀မ္းလ်ဲန္းခမ္းက - “ ေဒသအတြင္း သြားလာေရးခက္တဲ့အေျခအေန လံုျခံဳေရးအေျခအေန ေတြေၾကာင့္ ကူညီေထာက္ပံ့တဲ့သူနည္းပါး လာေန တယ္လို႕၊ ပါ၀င္ကူညီၾကဖို႕ တုိက္တြန္းလိုတယ္” - ဟု ေျပာပါသည္။

သွ်မ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္းအတြင္း အစိုးရတပ္မေတာ္ နွင့္ေျမာက္ပိုင္းမဟာမိတ္ တပ္မေတာ္ တုိ႕တုိက္ပြဲျဖစ္ပြားေန သည့္ အျပင္ တအာင္း (ပေလာင္) လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ TNLA နွင့္ သွ်မ္းျပည္တပ္မေတာ္ RCSS/SSA ၾကား လည္း စစ္ေရး ပဋိပကၡမ်ား ျဖစ္ပြားေနသည့္အတြက္ ေဒသခံမ်ားေနရပ္မွ စြန္႕ခြါေနရျခင္းျဖစ္သည္။

သ်ွမ္းသံေတာ္ဆင့္ - ဟြမ္ဟိန္း
Panglong(Burmese)
https://www.facebook.com/Panglong.burmese




အိႏၵိယ-ျမန္မာ နယ္စပ္ေဒသမွာ နာဂတိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ဆႏၵမပါဘဲ နယ္စပ္စည္း႐ိုးကာေနတာကို ဆန္႔က်င္ေၾကာင္း နာဂလန္းေဒသ ဆိုရွယ္လစ္ေကာင္စီရဲ့ အဖြဲ႔ခြဲ NSCN – K လို႔ ေခၚတဲ့ SS Khaplang အဖြဲ႔က ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။

နာဂေတြ အေျခခ်ရာ အခ်က္အခ်ာျဖစ္တဲ့ Pangsha ရြာမွာ အိႏၵိယနဲ႔ ျမန္မာစစ္တပ္ေတြ ပူးတြဲၿပီး နယ္ျခားစည္း႐ိုး ကာရံေနတာဟာ နာဂေတြရဲ့ ဆႏၵနဲ႔ လံုးဝ ဆန္႔က်င္ေနၿပီး ဒီေဒသမွာ အခုလို လုပ္ေဆာင္မွာနဲ႔ ပါတ္သက္ၿပီး နာဂေတြဆီက သေဘာတူညီခ်က္ မယူခဲ့သလို တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးတာလည္း မရွိခဲ့ဘူးလို႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

ဒါဟာ နာဂေတြကို ခြဲပစ္ၿပီး နာဂေျမကို ထာဝရ ပိုင္းျခား သတ္မွတ္ဖို႔ ၁၉၅၃ ခုႏွစ္က ေနရူးနဲ႔ ဦးႏုတို႔ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့တာကို ျပန္ အသက္သြင္းတာ ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲမွာ နာဂ လူမ်ိဳးေတြ အမ်ားအျပား ရွိေနတာပါ။

အိႏၵိယ-ျမန္မာ ၂ ႏိုင္ငံစလံုးမွာ နာဂမိသားစုေတြဟာ ဟိုးအရင္ ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာကတည္းက အဲဒီေနရာေတြမွာ အတူယွဥ္တြဲ ေနထုိင္လာ ခဲ့ၾကတာျဖစ္ၿပီး အခုလို ၿခံစည္းရိုး ခတ္တာဟာ ဒီလူေတြကို တကြဲတျပား ျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေနတာလို႔ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ အိႏၵိယ အစိုးရနဲ႔ အပစ္ရပ္စဲေရးကို တဘက္သတ္ ေၾကညာခဲ့တဲ့ NSCN-K အဖြဲ႔က ေျပာပါတယ္။

ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ေနမႈကို ကာကြယ္ဖို႔ နာဂျပည္သူ အားလံုး မွာ တာဝန္ရွိေၾကာင္းနဲ႔ သူတို႔ အဖြဲ႔အေနနဲ႔ တတ္ႏို္င္တဲ့နည္းနဲ႔ ကာကြယ္သြားမွာ ျဖစ္ေၾကာင္းလည္းေျပာပါတယ္။

အိႏၵိယႏိုင္ငံအေရွ႕ဘက္ ျမန္မာနယ္စပ္က နာဂလူမ်ိဳးစုေတြ ေနထိုင္ရာ ေဒသမွာ လက္ရွိ နယ္ျခားမွတ္တိုင္ အမွတ္ ၁၃၉ ကေန ၁၄၆ အတြင္း ေက်းရြာေပါင္း တေသာင္းေလာက္ ရွိေနတယ္လုိ႔ ေက်းရြာေကာင္စီေတြက ေျပာပါတယ္။

ဒီ ေဒသမွာ သူတုိ႔ဟာ နယ္ျခား ဟိုဘက္ ဒီဘက္ တေက်ာ ေနထိုင္ၾကသလို ေဒသအာဏာပိုင္ေတြက အခု စိုက္ပ်ိဳးေျမ ဧက ၃၅၀၀ ေလာက္ကို သိမ္းဖုိ႔ ျပင္ေနၿပီလို႔ အိႏၵိယက လာတဲ့ သတင္းေတြမွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။ အဲဒီေဒသဟာ နာဂလန္းတခုထဲမဟုတ္ပဲ Arunachal Pradesh မီဇိုရမ္နဲ႔ မဏိပူေဒသေတြပါ ပါဝင္တာပါ။

ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပုိင္း)
http://burmese.voanews.com




မံုရြာ ဇန္နဝါရီ ၅

မံုရြာတကၠသိုလ္၁၇ၾကိမ္ေျမာက္ဘြဲ႕ႏွင္းသဘင္အခမ္းအနားကိုလွည္းယဥ္ျဖင့္တက္ေရာက္ယူခြင့္ျပဳရန္ ၾကိဳတင္ခြင့္ျပဳခ်က္ ေတာင္းခံခဲ့သည္ဟု မံုရြာတကၠသိုလ္မွတာဝန္ရွိသူတစ္ဦးက ေျပာသည္။

ရုကၡေဗဒဘာသာရပ္ျဖင့္ဘြဲ႕ရခဲ့သည့္ေက်ာင္းသူတစ္ဦးမွခြင့္ ေတာင္းခဲ့ျခင္းျဖစ္ျပီး မံုရြာတကၠသိုလ္မွလည္းခြင့္ျပဳခဲ့သည္ ယေန႕ဇန္နဝါရီ၅ရက္ေန႔တြင္က်င္းပခဲ့သည့္ အစမ္းေလ့က်င့္ မႈတြင္လည္းယင္းေက်ာင္းသူမွလွည္းယဥ္ျဖင့္တက္ ေရာက္ခဲ့သည္။

ယခုကဲ့သို႕လွည္းယဥ္ျဖင့္ဘြဲ႕ယူမႈမွာမံုရြာတကၠသိုလ္သမိုင္းတစ္ေလ်ွာက္တြင္လည္းပထမဆံုးျဖစ္ခဲ့သည္။

Photo Htet Ko Ko Aung
Monywa Gazette
https://www.facebook.com/monywagazette/


အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရး ကို ေမၽွာ္လင့္ခ်က္ ကင္းမဲ့ ေစလို႔ ေဝဖန္

ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ အတြင္း ျဖစ္ပြား ခဲ့တဲ့တိုက္ပြဲေတြမွာ ထူးခၽြန္ခဲ့တဲ့ တပ္မေတာ္သား ေတြကို နိုင္ငံေတာ္ သမၼတ က ဂုဏ္ထူး ေဆာင္ ဘြဲ႕ တံဆိပ္ေတြ ၆၉ ႏွစ္ေျမာက္ လြတ္လပ္ေရး ေန႔မွာခ်ီးျမႇင့္ ခဲ့ပါတယ္။

ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ဆုတံဆိပ္ေပးတဲ့ အခမ္းအနားကို သမၼတအိမ္ေတာ္ က သဘင္ေဆာင္မွာက်င္းပခဲ့တာပါ။

ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ဆုတံဆိပ္ ခ်ီးျမႇင့္ ခံရသူေတြကေတာ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္အတြင္း င္MNDAA လို႔ေခၚတဲ့ ကိုးကန႔္ ဖုန္ၾကားရွင္အဖြဲ႕အပါအဝင္ ကခ်င္ျပည္နယ္နဲ႔ ရွမ္းျပည္နယ္ အေရွ႕ေျမာက္ ေဒသမွာ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြနဲ တိုက္ပြဲျဖစ္ရာမွာ ပါဝင္ခဲ့ ၾကတဲ့ သူေတြထဲက တပ္မေတာ္သား အခ်ိဳ႕ကို ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ဘြဲ႕ခ်ီးျမႇင့္ ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျပည္တြင္းစစ္မွာ ပါဝင္ တိုက္ခဲ့တဲ့ တပ္မေတာ္သား ေတြကို အရပ္သား အစိုးရက ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဘြဲ႕ ခ်ီးျမႇင့္တာ နဲ႔ပတ္သက္လို႔ေဝဖန္မွု ေတြရွိေနပါတယ္။

ျပည္ေထာင္စုသား အခ်င္းခ်င္း တိုက္ခိုက္ခဲ့သူေတြ ၊တိုင္းရင္းသား အခ်င္းခ်င္း သတ္ ခဲ့သူ ျမန္မာ့ တပ္မေတာ္ သားေတြကို အရပ္သား အစိုးရ ရဲ့ သမၼတ တစ္ဦး က ဆု ေပးတယ္ ဆိုတာ က သူ႔ အျမင္မွာေတာ့ အင္မတန္မွ ႐ုပ္ဆိုး တဲ့ အျဖစ္အပ်က္ တခု လို႔ Generation Wave ရဲ့ ဥကၠ႒ ျဖစ္သူ ကိုမိုးေသြးက ေျပာပါတယ္။

ျပည္တြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကို တည္ေဆာ္မယ္၊ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးကို တည္ေဆာက္မယ္ ဆိုတဲ့ အစိုးရ တစ္ရပ္ က အခုလို ဆုခ်ီးျမႇင့္တဲ့ အျပဳအမူ က အမ်ိဳးသား ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရး ကို ေမၽွာ္လင့္ခ်က္ ကင္းမဲ့ ေစတယ္လို႔လည္း သူက ဆိုပါတယ္။

ဆုခ်ီးျမႇင့္ ခဲ့တာ နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေဝဖန္သူေတြရွိသလို၊ ေထာက္ခံသူေတြလည္း ရွိပါတယ္။

ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တစ္ဘက္မွာေတာ့ သူရဲေကာင္းလို႔ ေျပာၾကသလို၊ တစ္ဘက္ မွာလည္း ေဝဖန္ မွု ေတြ ရွိတယ္ဆိုတာ သိရွိထားေၾကာင္း၊ အားလုံး ရဲ့ ဆႏၵနဲ႔ အညီ ဆုေပး ဖို႔ ဆိုတာ အခက္အခဲ ရွိမွာ ျဖစ္တယ္လို႔ NLD ပါတီ ဗဟို အလုပ္အမွု ေဆာင္လဲျဖစ္ ဆုခ်ီးျမႇင့္ ပြဲ အခမ္းအနား ကို တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ဥပေဒၾကမ္း ေကာ္မတီ ဥကၠဌ ဦးထြန္းထြန္းဟိန္ ကေတာ့ ေျပာပါတယ္။

အားလုံးက ကိုယ့္ရဲ့ ခံစားခ်က္ေတြ၊ ကိုယ္ရဲ့ အျမင္ေတြကို ထုတ္ေဖာ္ ေျပာၾကတာ ျဖစ္လို႔ သူတို႔ရဲ့ အျမင္ေတြ အေပၚမွာ ဘာမွ မွတ္ခ်က္မေပးလိုဘူးလို႔လည္း ဦးထြန္းထြန္းဟိန္ က ေျပာပါတယ္။

ဘြဲ႕တံဆိပ္ ဆုခ်ီးျမႇင့္ပြဲ အခမ္းအနားမွာ သီဟသူရဘြဲ႕တံဆိပ္ ရရွိသူ တစ္ဦး နဲ႔သူရဘြဲ႕ရရွိသူ ၁၄ ဦးတို႔ကို နိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ က ဆု ခ်ီးျမႇင့္ ခဲ့ပါတယ္။

အရင္ ကလည္း ႏွစ္စဥ္ ဇန္နဝါရီလ ၄ ရက္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ ေရာက္တိုင္း အခုလို တိုက္ပြဲမွာ ထူးထူးခၽြန္ခၽြန္ တိုက္ခဲ့သူေတြကို ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဘြဲခ်ီးျမႇင့္ပြဲျပဳလုပ္ေလ့ ရွိပါတယ္။

ဘြဲ႕တံဆိပ္ခ်ီးျမႇင့္ တဲ့ အခမ္းအနားကို နိုင္ငံေတာ္သမၼတ၊ ဒုတိယ သမၼတ၊ လႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒ ႏွစ္ဦးတပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ နဲ႔ဒုတိယ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္နဲ႔ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး အခ်ိဳ႕ တက္ေရာက္ ခဲ့ၾကပါတယ္။
BBC Burmese


ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလ လူ႕အခြင့္အေရးကိုယ္စားလွယ္
ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလ လူ႕အခြင့္အေရးကိုယ္စားလွယ္
ျမန္မာႏုိင္္ငံ လူ႔အခြင့္အေရးအေျခအေနဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ အထူးစံုစမ္းစစ္ေဆးေရးမွဴး မစၥ Yanghee Lee ဟာ ဇန္န၀ါရီလ ၉ ရက္ေန႔ကေန ၂၀ ရက္ေန႔အထိ ျမန္မာႏုိင္ငံကို လာေရာက္မယ့္အေၾကာင္း ဂ်ီနီဗာအေျခစိုက္ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္နာမင္းႀကီး႐ံုးက ဗီြိအိုေအကို အတည္ျပဳ ေျပာထားပါတယ္။ ဒီခရီးစဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ရန္ကုန္ ကုလသမဂၢ သတင္း ျပန္ၾကားေရးအရာရွိ ဦးေအး၀င္းကေတာ့ ဗီြအိုေအကို အခုလိုေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္ေျပာလို႔ရတာကေတာ့ ၁ ႏွစ္ကို ၂ ေခါက္လာတယ္လို႔ေျပာလို႔ရပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီက မတ္လမွာထိုင္တယ္ေလ၊ အဲဒီေကာင္စီကို အစီရင္ခံရမယ္ ဆုိေတာ့ အဲဒီအစီအရင္ခံစာကို ေရးဖို႔က ဒီအခ်က္အလက္စုေဆာင္းရတာပါ။ ခရီးစဥ္ကေတာ့ ရခိုင္ပါသလို တျခားေဒသေတြလည္း ပါပါတယ္ခင္ဗ်။ Special reporter က သူက ျမန္မာႏိုင္ငံတႏိုင္ငံလံုးအတြက္ လူ႔အခြင့္အေ၇းဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္ပါတယ္ေလ။အဲဒီေတာ့ေနာ္ အခ်ိန္ရွိသေလာက္ကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ လူ႔အခြင့္အေ၇းဆိုင္ရာ ကိစၥရပ္ေတြကို သူက အခ်က္အလက္ေတြ စုေဆာင္းရမွာပါ။ ခရီးစဥ္အတြက္ကေတာ့ သူတို႔ တိုက္ရိုက္ေဆြးေႏြးေနပါတယ္ခင္ဗ် အဲဒါကေတာ့ အေသးစိတ္မသိပါဘူး။”

ဒီ့မတိုင္ခင္ မစၥ Yang Hee Lee ျမန္မာႏုိင္ငံကို ေနာက္ဆံုး လာခဲ့တာကေတာ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဇြန္လကပါ။ အဲဒီခရီးစဥ္အဆံုးသတ္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲအတြင္း အထူးသျဖင့္ ရခုိင္္ျပည္နယ္ဘက္က အေျခအေနကို အေလးထား ေျပာဆိုခဲ့ သလို ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းက ဒုကၡသည္ေတြအေျခအေနနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကိုလည္း ေထာက္ျပ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

မစၥ Yang Hee Lee ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အထူးစံုစမ္းစစ္ေဆးသူအျဖစ္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ဇြန္လကစလို႔ ၆ ႏွစ္ သက္တမ္းအတြက္ ခန္႔အပ္ခံထားရတာျဖစ္ပါတယ္။
VOA Burmese News


သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္
သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္

၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီ ၄ ရက္ေန႔ လြတ္လပ္ေရး ရၿပီးေနာက္ပိုင္း ျပည္တြင္း စစ္ေၾကာင့္ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ အႏွစ္သာရကို မခံစားၾကရတာမို႔ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးနဲ႔ ျပည္တြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အတြက္ ၂၁ရာစု ပင္လံု ညီလာခံ ကို တိုင္းရင္းသားေတြအေနနဲ႔ မ်က္ေမွာက္ျပဳၾကဖို႔ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္က ဒီကေန႔က်ေရာက္တဲ့ လြတ္လပ္ေရးေန႔ အခမ္းအနားကို ေပးပို႔တဲ့ သဝဏ္လႊာမွာ တိုက္တြန္းလိုက္ပါ တယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြအေနနဲ႔ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ အရသာကို အမွန္တကယ္ခံစားႏိုင္ဖို႔အတြက္ စစ္ပြဲ ေတြ ရပ္တန္႔ဖို႔နဲ႔ အဓိပၸာယ္ ျပည့္ဝတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံမ်ိဳးျဖစ္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္လို႔ တိုင္းရင္းသားေတြ ဘက္က ေျပာပါတယ္။ ဒီ သတင္းအျပည့္အစံုကိုေတာ့ ဗြီအိုေအ သတင္းေထာက္ မျမင့္ျမင့္ခိုင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

တိုင္းရင္းသားေဒသက ျပည္သူေတြအေနနဲ႔ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ အႏွစ္သာရကို အမွန္တကယ္ ခံစားႏိုင္ဖို႔ အမ်ိဳး သား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ လက္ရွိ အစိုးရက ပံုေဖာ္ေနတဲ့ ၂၁ရာစု ပင္လံုညီလာခံကို တိုင္ရင္းသားေတြအားလံုး မ်က္ေမွာက္ျပဳၾကဖို႔ လိုတယ္လို႔ ႏိုင္ငံေတာ္ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္က ဒီကေန႔ က်ေရာက္တဲ့ လြတ္လပ္ေရးေန႔မွာ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

သမၼတ ေျပာသလို ၂၁ ရာစု ပင္လံုညီလာခံကေန တဆင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္သြားဖို႔ ဆိုတာထက္ ေျမျပင္အေျခအေနမွာ တိုက္ပြဲေတြ တကယ္ရပ္တန္႔ဖို႔က ပိုၿပီး အေရးႀကီးတယ္လို႔ KIA ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္း ေဒါက္တာတူးဂ်ာက အခုလို ေထာက္ျပပါတယ္။

“အခုအခ်ိန္အခါထိကေတာ့ တိုက္ပြဲေတြက ရွိေနေသးတယ္ေလ၊ အထူးသျဖင့္ေတာ့ UNFC အဖြဲ႔၀င္ေတြ က်ေနာ္တို႔ ကခ်င္ျပည္နယ္ကဆိုရင္ KIA/ KIO နဲ႔ NCA လက္မွတ္မေရးထိုးႏိုင္ေသးဘူး။ တကယ့္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ပင္လံုညီလာခံကေန တဆင့္သြားတာ ေကာင္းပါတယ္၊ က်ေနာ္တို႔လည္းေထာက္ခံပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီပင္လံုညီလာခံ ကို တကယ့္အဓိပၸါယ္ ရွိရွိနဲ႔ က်င္းပသြားႏိုင္ဖို႔က လိုအပ္ေနတယ္။ အဲဒီမွာလုပ္ႏိုင္ဖို႔ဆိုရင္ ဘာကအေရးႀကီးသလဲဆိုရင္ ေဒသတည္ၿငိမ္ေရးက အေရးႀကီးတယ္၊ ေနာက္အပစ္အခတ္ရပ္စဲရမယ္၊ ပါ၀င္သင့္ပါ၀င္ထိုက္တဲ့ကိုယ္စားလွယ္ေတြ၊ တိုင္းရင္းသား ကိုယ္စားလွယ္ေတြ အလားလံုးစံုစံုညီညီနဲ႔ လုပ္ႏုိင္ဖို႔က အေရးႀကီးေနတာ။ အဲဒီအဆင့္ကို က်ေနာ္တို႔ မတည္ေဆာက္ႏိုင္ဘူးဆိုရင္ ဒီလိုညီလာခံသာက်င္းပတယ္၊ ဒါေပမယ့္ ျပည့္၀တဲ့ အႏွစ္သာရကေတာ့ ခံစားႏိုင္မယ္ကို။”

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လြတ္လပ္ေရးရတာ ၆၉ ႏွစ္ရွိၿပီျဖစ္ေပမယ့္လည္း တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ျပည္တြင္းစစ္ ေၾကာင့္ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ အႏွစ္သာရကို မခံစားႏိုင္ၾကေသးပါဘူး။ တိုင္းရငး္သားေတြအတြက္ လက္ရွိကာလဟာ လြတ္လပ္ေရးမရခင္ ကာလထက္ အေျခအေနပိုဆိုးေနတာျဖစ္ၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမရွိရင္ လြတ္လပ္ေရးဆိုတာမရွိဘူးလို႔ျငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ဆိုင္ရာ အေထာက္အကူျပဳ အဖြဲ႔အစည္း Pyidaungsu Institute ရဲ႕ ဒါရိုက္တာ ဦးခြန္ဆိုင္းက ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႕အခု လြတ္လပ္တဲ့လူမ်ိဳးဘ၀မွာက က်ေနာ္တို႔ မလြတ္လပ္တဲ့ လူမ်ိဳးဘ၀တုန္းက အေျခအေနထက္ပိုၿပီးဆိုးေနတယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ ေတြ႔ရတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမရွိဘူးဆိုရင္ လြတ္လပ္ခြင့္ေပးထားလည္း ဘာထူးလို႔တုန္း၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမရွိဘူးဆိုရင္ ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈေတြလာလုပ္ရင္လည္း ဘာရမွာတုန္း အဲဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ဒီလိုၿငိမ္းခ်မ္းေ၇းကေတာ့ အေရးႀကီးပါတယ္။ အခုေလာေလာဆယ္အေရးႀကီးတာကေတာ့ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးက တျပည္လံုးအႏွံ႕မွာရွိဖို႔လိုအပ္တယ္။”

သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ေျပာသလို ၂၁ရာစုပင္လံုညီလာခံကို တုိင္းရင္းသားေတြအေနနဲ႔ မ်က္ေမွာက္ျပဳဖို႔ဆိုတာ တႏိုင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူ စာခ်ဳပ္ NCA ကိုလက္မွတ္ေရးထိုးျခင္း၊ မထိုးျခင္းအေပၚမွာပဲ အေျခမခံဘဲ အစိုးရနဲ႔ တပ္မေတာ္ အေနနဲ႔ အားလံုးပါဝင္ေရးကို လက္ခံဖို႔လိုတယ္လို႔ ညီညြတ္ေသာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား ဖယ္ဒရယ္ ေကာင္စီ (UNFC) ရဲ႕ တြဲဖက္အေထြေထြ အတြင္းေရးမွဴး ၁ ဦးထြန္းေဇာ္က ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ျမင္တာကေတာ့ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ အခုေျပာတဲ့အေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔လြတ္လပ္ေရးရခဲ့တာ၊ ဒီႏွစ္ဆိုရင္ ၆၉ ႏွစ္ရွိၿပီေပါ့ေနာ္။ ဒီေန႔ က်ေနာ္တို႔တုိင္းျပည္လြတ္လပ္ေရးရတာကို တို္င္းရင္းသားလူမ်ိဳးေပါင္းစံုက မခံစားရေသးဘူးေပါ့ေနာ္။ အခုက တိုင္းရင္းသားေတြ က မျငိမ္းခ်မ္းတဲ့ ဘ၀မွာေရာက္ေနတယ္။ အဲဒီေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းဖို႔ ၊ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ဖို႔ဆို၇င္ ၂၁ရာစုပင္လံုကို က်ေနာ္တို႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရမယ္ ဆိုတဲ့ သေဘာလို႔ျမင္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ဘက္က သေဘာထားကေတာ့ ၂၁ရာစုပင္လံုညီလာခံ ကို ပါ၀င္ဖို႔အတြက္ သေဘာထားရွိၿပီးျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္အစိုးရဘက္က အားလံုးပါ၀င္မႈကို လက္မခံတဲ့အေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔ ၂၁ရာစုပင္လံုညီလာခံ ေနာက္လာမယ့္ ဒုတိယအႀကိမ္ပင္လံုညီလာခံကေတာ့ အားလံုးပါ၀င္မႈအေပၚမွာ မူတည္ပါလိမ့္မယ္။ အခု ၂၁ရာစုပင္လံုညီလာခံကို တက္ေရာက္ၿပီးမွ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ႏွစ္ေပါင္း ၇၀ နီးပါးျဖစ္ေနတဲ့ ျပည္တြင္းစစ္ပြဲနဲ႔ အမ်ိဳးသားျပည္လည္သင့္ျမတ္ေရးကို အေျဖရွာတဲ့ နည္းနာက NCA အေပၚမွာ အေျခခံၿပီးေတာ့ ဒီ နည္းလမ္းတခုနဲ႔ လုပ္ေနမယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အလားအလာနည္းပါတယ္။”

လာမယ့္ ေဖေဖာ္ဝါရီလမွာ ဒုတိယအႀကိမ္ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံ၊ ၂၁ရာစုပင္လံုကို က်င္းပဖို႔ရွိေနတာျဖစ္ၿပီး တႏုိင္ငံလံုးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ NCA မွာ ပါဝင္လက္မွတ္မထိုးထားတဲ့ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႔ေတာ့ ညီလာခံ တက္ေရာက္ဖို႔ မေသခ်ာေသးပါဘူး။
VOA Burmese News

Author Name

Contact Form

Name

Email *

Message *

Powered by Blogger.